بِاس۟مِهٖ سُب۟حَانَهُ
Mənbə mətni saxlanılır. Uyğun model olduqda tərcümə ayrıca göstərilir.
Emirdağ Lâhikası I
Emirdağ Lahiyəsi 2. Kitab 93. Məktub
Aziz, sıddık qardaşlarım!
Bir zat, uzuncasına bir məktub yeni hurufla mənə yazmış, özünün kim olduğunu bildirmemiş. Üç noktada şübhə edib bir nevi itiraz kimi yanlış mana verdiyi üçün güya bizi ikaz edir. Meşrebimiz münakaşa və münazara olmadığından və kusurumuzu həqiqi olaraq gösterenlerden memnun olduğumuzdan, bu meçhul zatın mektubunda üç esasın hakikatini gösterip yanlışını tashih etmək istədim:
Birinci Esas: Risale-i Nur’un üstadı və me’hazi və Said’in də çox zamandan beri bir virdi olan bazı ayələr, bir hizb-i Kur’anî surətində bir kısım talebelerin arzularıyla kaleme alınmış. Sonra da tabedilmiş. Və dörd beş mahkemenin də gösterdiyi ehl-i vukuf ulemaları və hattâ Diyanet Riyaseti dairesi və İstanbul’un fetva dairesindeki Tetkik-i Kütüb-ü Diniye Heyetinden heç bir âlim və ehl-i vukuf ulemaları itiraz etmemişler. Bəlkə takdir edib tahsin etmişler. Çünki başta sahabeler və matbu Mecmuatü’l-Ahzab’da bulunan Hazret-i Üsame radıyallahu anh hizb-i Kur’anîsi ki hər bir günde bir kısmını okumakla taksim edilmişdir. Və eyni kitabda və Mecmuatü’l-Ahzab’ın eyni cildinde İmam-ı Gazalî’nin radıyallahu anh bir hizb-i Kur’anîsi və çox ehl-i velayetin öz meşreplerine muvafık bazı sureleri və âyetleri bir hizb-i mahsus-u Kur’anî yaptıkları meydandadır.
On sene evvel şehiden vefat eden merhum Hâfız Ali kimi Nur’un kahramanlarından, mənim hususi virdimi və Risale-i Nur’un üstadları və menbaları olan mühim âyetleri cem’etmək istediler. Sonra onlara gönderdim. Onlar da tabettirdiler. Çünki hər kəs hər vaxt bütün Kur’an’ı okumaya vaxt bulamır. Lakin belə bir hizb-i Kur’anî eline geçse hər vaxt istifadə edə bilər fikriyle hem sevapları çox ziyade olan ayələr və surələr, içinde yazılmış.
Zaten Kur’an-ı Hakîm’in bir mu’cizesi şudur ki ehl-i həqiqətdən və kemalâttan hər bir meslek sahibi, meşrebine muvafık, Kur’an’da bir Kur’an’ını, bir hizb-i mahsusunu, bir üstadını bulur. Güya tək bir Kur’an’da minlərlə Kur’an var.
Bu mu’cizenin sırrı şudur ki: Kur’an-ı Hakîm’in âyetlerinin və kelâmlarının münasebetleri yalnız birlikdə olanlara deyil bəlkə çoxlu ayələrə və kelâmlara və kelimelere münasebeti var, bakır. İşaratü’l-İ’caz tefsir-i Nuriyede bu sır bir derece gösterilmiş. Demək başqa kelâmlara benzemez. Hər bir ayə, minlərlə ayələrə bakar birer yüzü və gözü var. Bu vaziyet-i Kur’aniye çox həqiqətləre medardırlar. Ehl-i tarîkat və ehl-i həqiqətin hər bir kısmı öz mesleğine göre, o küllî Kur’an içinde bir mahsus hizbleri var.
İşte Risale-i Nur’un Hizb-i Kur’anî’si də o neviden birisidir. Bunu belə neşretmek üçün evliyadan olan merhum Hâfız Ali bunun tabını acele etmək istedi. Çünki tamam Kur’an’ın Risale-i Nur’un keşqiymətıyla hattında bir nevi mu’cize-i tevafukiye bulunmasından onu tabedip bastırmak üçün bu hizb-i Kur’anîyi bir mukaddimesi, bir müjdecisi olaraq bastırdılar. Bəli, şimdiki Hüsrev’in kalemiyle yazılan və çox hârika olan və tevafuk cihetinde mu’cizatlı olan Kur’an’ımızın on beş seneden beri tabına çalışırıq. Və lakin ekser Nurcular fakirü’l-hal olduğundan və fotoğrafla tabı lâzım geldiğinden və iyirmi beş min banknot masraf lâzım olmasından Hizb-i Kur’an’ımız mukaddime olaraq daha evvel, bu mu’cizeli Kur’an’ımızın bir müjdecisi olaraq tabedildi.
İşte bu mu’cizeli Kur’an’ımızı hem Diyanet Riyaseti tetkik etmiş, çox beğenmiş hem İstanbul’daki fetva dairesindeki tetkik-i mesahif uleması gayet güzel görmüş. Gayet güzelce tetkik edib musahhah olaraq bizə iade etmiş. İnşâallah yaxında bu Kur’an’ımız basılarak bir hədiyyə-i Nuriye olaraq âlem-i İslâm’a neşrediləcəkdir.
O özünü bildirmeyen zatın şübhə ettiği
İkinci Mesele: çoxlu Nurcuların haddimden yüz derece ziyade hüsn-ü zanlarıyla məndən zannetdiyi medar-ı iftihar sıfatları, yüz defa onların hatırlarını kırıp reddetmişim. Lakin iyirmi səkkiz sene siyasetçiler, Risale-i Nur’un sırf imanî və uhrevî mesleğini şimdiki medenileşmek fikirlerine müsait görmediklerinden iyirmi səkkiz senedir hapislerle, mahkemelerle, tarassudlarla, asılsız isnadlarla Nurcuları ürkütmekle və məni çürütmek cihetiyle Risale-i Nur’u neşrettirmemek üçün emsalsiz bir vaziyete düşmüşdüm. Yarım ümmi və ittiham altında və Nur şakirdlerini bütün bütün kaçırmamak üçün mənə qarşı medhi, şahsımdan reddedip medhiniz Nurlara ait ola bilər. Və gördüyünüz meziyetler mənim deyil Risale-i Nur’undur. O da Kur’an-ı Hakîm’in bir hakikatinin bir tefsiridir. Və hər asırda dine və imana tam hizmet eden müceddidler geldikleri kimi bu acib və komitecilik və şahs-ı manevî-i dalaletin tecavüzü zamanında bir şahs-ı manevî müceddid olmaq lâzım gəlir. Eski zamana benzemez. Şahıs ne qədər da hârika olsa şahs-ı manevîye qarşı mağlup olmaq kabildir. Risale-i Nur’un o cihette bir nevi müceddid olması kaviyyen muhtemel olduğundan o sıfatlar, hâşâ mənim haddim deyil; bəlkə mükerrer yazdığım kimi mənim hayatım Risale-i Nur’a bir nevi çərdək ola bilər. Kur’an’ın feyziyle Cənabı-Haqqın ihsanıyla o çekirdekten Risale-i Nur’un meyvedar, qiymətli bir ağac hükmüne icad-ı İlahî ilə geçmesidir. Mən bir çekirdektim, çürüdüm gittim. Bütün qiymət Kur’an-ı Hakîm’in manası və hakikatli tefsiri olan Risale-i Nur’a aittir.
Özünü bildirmeyen zatın
Üçüncü Şüphesi: Böyük Cihad’ın və Sebilürreşad’ın neşretdiyi kimi mən ilan etmişim ki dine, imana hizmeti və Risale-i Nur’u deyil dünya siyasetine, bəlkə kemalât-ı maneviye və makamat-ı âliyeye âlet edemediyim kimi; hər kəsin hoş gördüğü saadet-i uhreviye və cehennemden kurtulmaya vesile etməmək və yalnız emr-i İlahî və rıza-yı İlahîden başqa heç bir şeye âlet etməmək, bu zamanda Nur’un həqiqi qüvvəti olan sırr-ı ihlas-ı həqiqiyi muhafaza etmeye məni mecbur etmiş ki: Sıddık-ı Ekber’in (ra) dediyi olan “Mü’minler cəhənnəmə gitmemek üçün Allah’tan isterim, mənim vücudum cehennemde büyüsün ki onların yerine azap çeksin.” deyə söylediyi kudsî fedakârlığının bir zerresini mən də özümə kazandırmak üçün iman ilə cehennemden bir neçə adamın kurtulmaları üçün cəhənnəmə girmeyi qəbul ederim, demişim. Zaten ibadət, cənnətə girmek və cehennemden kurtulmak üçün kılınmaz; bozulur. Bəlkə rıza-yı İlahî və emr-i Rabbanî üçün yapılır.
Yenə Hizb-i Kur’an’ımızın bahsine döneriz:
Rəsuli-Əkrəm aleyhissalâtü Vəssalamın böyük bir kumandanı olan Hazret-i Üsame radıyallahu anh bir gün “hamd”e ait, bir gün “istiğfar”a ait ayələr, bir gün “tesbih”e ait, bir gün “təvəkkül”e, bir gün də “selâm” lafzına, bir gün də “tevhid” və “Lâ ilahe illâ hû”ya ait, bir gün də “Rab” kelimesine ait bütün Kur’an’dan müteferrik surelerden bir hizb-i Kur’anî çıkarmış, özünə bir vird eylemiş. Demək, belə hizblere izn-i Peygamberî (asm) var.
Hem bizim hizb-i Kur’an’ımız iman hakikatlerine dair âyetleri, hususan surələr başlarındaki âyetleri cem’ettiğinden başlarında بِس۟مِ اللّٰهِ الرَّح۟مٰنِ الرَّحٖيمِ yazılmış. Bu hizb, tamam Kur’an’ı okumaya böyük bir şevk verir. Noksaniyet verməz. Hem iyirmi günde okunacaq arzu edilen bazı imanî ayələr bir iki günde bu hizbde okunduğundan, bir zaman bütün surelerin başında bir kısım âyetleriyle birlikdə, Risale-i Nur’un esasları olan bazı âyât-ı imaniyeyi özümə vird eylemişdim. Sonra bir hizb suretine girdi.
O meçhul zat, izzet-i ilmiyeyi firavuncuklara qarşı muhafazamı bir enaniyet tevehhüm etmiş. Nur talebelerinin hakkımda hüsn-ü zanlarını bütün bütün kırmadığımı bir benlik tahayyül etmiş. Və iman hakikatlerine dair beyanatıma talebelerin tam itimat və kanaatlerini temin etmək fikriyle, ehl-i velayetin və bazı âyâtın kat’î kanaat etdiyim bine yaxın emarat və işarəlerinin izharına mecbur olduğum üçün bir kısmını has kardeşlerime beyan etmemi bir nevi hodfüruşluk zannetmiş.
Bəli, bu zamanda dinsizlik hesabına, benlikleri firavunlaşmış derecede və imana və Risale-i Nur’a hücumları zamanında onlara qarşı tedafü vaziyetimizde tevazu və mahviyet göstermek, böyük bir cinayet və hıyanettir. Və o tevazu, tezellül hükmünde bir ahlâk-ı rezile olur. Onlara qarşı izzet-i diniyeyi və şerafet-i ilmiyeyi muhafaza etmək üçün kahramancasına bir sebat bir kuvve-i maneviyeyi göstermek, əcəba heç bir vecihle hodfüruşluk olur mu? Heç bir şöhret-perestlik və enaniyet olur mu ki o zat elə tevehhüm etmiş.
Hem Risale-i Nur’a möhtac və imanını kuvvetlendirmek və kurtarmak üçün Nurları arayanlara qarşı ki onda üçü və ya dördü şahsıma bakmayıp Nur’daki kat’î hüccetlerle iktifa ettiği kimi beş altı tane hüccetlerin kıymetini bilmediyi üçün mənim şahsıma bakar. “Acaba bizi kandırdı mı, yoxsa həqiqət mi söylür?” deyə şahsıma qarşı hüsn-ü zanlarını kırmamaya mecbur olduğumdan, şahsımın gizli fenalıklarına perde çekmek bir enaniyet olur mu?
وَمَٓا اُبَرِّئُ نَف۟سٖٓى اِنَّ النَّف۟سَ لَاَمَّارَةٌ بِالسُّٓوءِ اِلَّا مَا رَحِمَ رَبّٖى âyet-i kerîmesinin sırrıyla nefs-i emmareme itimat edemem. Nəfs kusursuz olmaz. Lakin indi bu zamanda ejderhalar, ifritler hükmünde dinsizlik komitelerinin hücumları və tahribatları zamanında müdafaamda, məndə görünen o sinek kanadı qədər kusurları görmək, o hücum edenlere bir yardım hükmüne geçmektir. Və on adet möhtaclardan beş altı bîçareyi Nur’un ilaçlarından mahrum etmektir.
Bu nöqtə üçün mən öz kuvvetime, meziyetime heç itimat etmeyerek, yalnız həqiqət-i Kur’aniye və onun tefsiri olan həqiqətlər-i imaniyedeki qüvvətə istinaden dünyaya ilan edirəm ki: Bütün dinsizler toplansalar mən onlara qarşı çekinmeyerek meydan okuram. Və başımı eğmirəm və izzet-i ilmiyeyi kırmıram. Əgər bu, bir benlik isə o heç bir cihetle mənə ait deyil və benlik ola bilməz. Salabet-i imaniye olur.
Zaten mən necə tabiatı, icad itibarıyla inkâr edirəm və Risale-i Nur bunu kat’î ispat etmiş. Elə də beşeri gurura, enaniyete, firavunluğa sevk eden iktidarı da tabiat kimi inkâr edirəm. Yalnız beşerin duası, bir fiilî dua nevinde samimi bir ihtiyaç ilə cüz’î kesbi, bir makbul dua hükmüne geçer. Onu da Cənabı-Haqq qəbul edər, keşqiymət namındaki beşere lâzım olan hârikaları ihsan edər deyə kat’î delillerle ilm-i usûlü’d-dinin uleması, qədər və cüz-i ihtiyarî bahsinde ispat ettikleri kimi; mən də aynelyakîn derecesinde kat’î kanaatle feyz-i Kur’anî ilə Risale-i Nur’un hüccetleriyle evvela öz nəfsimdə, sonra herkesteki benlik və iktidarın, icad və ihsan və tevfik-i İlahînin yalnız bir perdesi olduklarını kat’î bildiyim üçün Nurlara və kardeşlerime ilan etmişim ki:
Mən bir çekirdektim, çürüdüm. Acizlik və ihtiyaç və samimi istəmək və fiilî dua etmək neticesinde Cenab-ı Erhamü’r-Râhimîn, Risale-i Nur’u o çekirdekten halk edib ihsan etmiş. Nur’un mektubatındaki bütün medar-ı medih fıkralar, o nurani ağaca aittir. Mənim hissem kat’iyen heç bir cihette fahir ola bilməz. Bəlkə yalnız və yalnız şükürdür. Elə isə kainat adedince “Eşşükrülillah, Elhamdülillah.”
اَل۟بَاقٖى هُوَ ال۟بَاقٖى
Said Nursî

