Emirdağ Lâhikası I

Emirdağ Lahiyəsi 2. Kitab 70. Məktub

Mənbə: QuranRisale Redaksiya Heyəti və Tərcümə Fondu · Azərbaycan dili rəsmi elektron nəşri
Risale oxuma planı
§1

Qardaşlarım! Sizce münasib isə Başvekile və dindar mebuslara verilmek üzere, ihtara binaen yazdırılmış gayet ehemmiyetli bir hakikattir.

§2

Mukaddime: Qırx seneye yaxın siyaseti terk ettiğimden və ekser hayatım bir nevi inzivada geçtiğinden, hayat-ı içtimaiye və siyasiye ilə meşgul olmadığımdan böyük bir tehlikeyi göremiyordum. Bugünlerde o tehlikenin hem millet-i İslâmiyeye və hem də bu memleket və hükûmet-i İslâmiyeye böyük bir zərər vermeye zemin hazırlamakta olduğunu hissettim. Mecburiyetle, İslâmiyet milliyeti və hâkimiyeti və memleketin selâmeti üçün çalışan ehl-i siyaset və cemiyet-i beşeriyeye hamiyet ilə çalışanlar üçün mənə manevî bir ihtar edildiğinden üç noktayı beyan edəcəyəm:

§3

Birinci Nöqtə: Gazeteleri dinlemediyim halde bir iki senedir “irtica ilə ittiham” kəlməsi mütemadiyen tekrar edildiğini işitiyordum. Eski Said kafasıyla dikkat ettim, kat’iyen gördüm ki:

§4

Siyaseti dinsizliğe âlet yapan və beşerdeki en dehşetli vahşet və bedevîliğin bir kanun-u esasîsine irticaya çalışan və hamiyet maskesini başına geçiren gizli İslâmiyet düşmanları gaddarane bir ittiham ilə; ehl-i İslâmiyet və hamiyet-i diniye və qüvvət-i imaniye cihetiyle deyil dini siyasete âlet etmək, bəlkə də siyaseti dine âlet və tabi yapmakla; tâ İslâmiyet’in qüvvət-i maneviyesinden bu hükûmet-i İslâmiyeyi tam kuvvetlendirmek və dörd yüz milyon həqiqi kardeşi arkasında ihtiyat qüvvəti bulundurmak və bir kısım zalim Avrupa’nın dilenciliğinden kurtulmak üçün çalışanlara çox haksız olaraq irtica damgasını vurup onları memlekete zərərli tevehhüm etmeleri, yerden göğe qədər hədsiz bir haksızlıktır.

§5

Numunelerinden birinci numunesi, bu asrın dehşetli zulmüne qarşı bir set olaraq İkinci Nöqtə’da beyan etmək zamanı geldi. Menşeleri iki kanun-u esasîye istinad eden iki irtica var:

§6

Biri: Siyasî və içtimaî ki həqiqi irticadır. Onun kanun-u esasîsi çox sû-i istimale və zulme medar olmuşdur.

§7

İkincisi: İrtica adı verilen həqiqi bir terakki və adaletin esasıdır.

§8

İkinci Nöqtə: Beşerin vahşet və bedevîlik zamanlarındaki bir kanun-u esasîsine medeniyet adına dine hücum edenler, irtica ilə o vahşete və bedevîliğe dönürlər. Beşerin salamatlıq, adalet və sulh-u umumîsini mahveden o dehşetli vahşiyane kanun-u esasî, indi bizim bu biçarə memleketimize girmek istəyir. Garazkârane və anûdane particilik kimi bazı cereyanları aşılamaya başlaması kimi bir ihtilaf görülür. O kanun-u esasî də budur:

§9

Bir taifeden, bir cereyandan, bir aşiretten bir ferdin hatasıyla o taifenin, o cereyanın, o aşiretin bütün fertleri mahkûm və düşman və mes’ul tevehhüm edilir. Bir hata, minlərlə hata hükmüne geçirilir. İttifak və ittihadın temel taşı olan kardeşlik və vatandaşlık, muhabbet və uhuvveti zîr ü zeber edir.

§10

Bəli, birbirine qarşı gelen muannid və muarız kuvvetler, kuvvetsiz olurlar. Bu kuvvetsizlikle zayıflandığı üçün millete və memlekete və vatana âdilane hizmete muvaffak olunamadığından maddî və manevî bir nevi rüşvet vermeye mecbur olurlar ki dinsizleri özlərinə taraftar etmək üçün... O gaddar, engizisyonane və bedeviyane və vahşiyane bu mezkûr kanun-u esasîye qarşı; ayn-ı adalet olan bu semavî və kudsî وَ لَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِز۟رَ اُخ۟رٰى nass-ı kat’îsiyle Kur’an’ın bir kanun-u esasîsi muhabbet və uhuvvet-i həqiqiyeyi temin eden və bu millet-i İslâmiyeyi və memleketi böyük tehlikeden kurtaran bu kanun-u esasî ki:

§11

Birisinin hatasıyla başqası mes’ul ola bilməz. Kardeşi də olsa aşireti və taifesi də olsa partisi də olsa o cinayete şerik sayılmaz. Olsa olsa o cinayete bir nevi tarafgirlikle yalnız manevî günahkâr olub âhirette mes’ul olur, dünyada deyil.

§12

Əgər bu kanun-u esasî çabuk düstur-u esasî yapılmazsa hayat-ı içtimaiye-i beşeriye, iki harb-i umumînin gösterdiyi tahribatın emsaliyle esfel-i safilîn olan o vahşi irticaya düşəcək.

§13

İşte Kur’an’ın bu kimi kudsî kanun-u esasîsine irtica namını veren bedbahtlar, vahşet və bedevîliğin dehşetli bir kanun-u esasîsi olaraq qəbul ettikleri şimdiki öylelerinin siyasetinin bir nöqtə-i istinadı şudur ki: “Cemaatin selâmeti üçün fert feda edilir. Vatanın selâmeti üçün eşhasın hukuku nazara alınmaz. Devletin siyasetinin selâmeti üçün cüz’î zulümler nazara alınmaz.” deyə bir tək cani yüzünden bir köyü mahvetmekle min masumun hakkını nazara almaz. Bir tək caninin yüzünden min adamın kılınçtan geçmesini caiz görür. Bir adamın yaralanması ilə minlərlə masumu sıkıntıya verdirir. Və iki yüz adamı kurşuna dizilmesini, o bahane ilə nazara almaz. Birinci Harb-i Umumî’de üç min adamın caniyane siyaset hatalarıyla otuz milyon biçarə nev-i beşer eyni harpte mahvedildiyi kimi minlərlə misaller var.

§14

İşte bu vahşiyane irticanın bu dehşetli zulümlerine qarşı gelen Kur’an şakirdlerinin Kur’an’ın yüzer kanun-u esasîsinden وَ لَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِز۟رَ اُخ۟رٰى âyetinin ders verdiyi kanun-u esasîsi ilə adalet-i həqiqiyeyi və ittihadı və uhuvveti temin etmeye çalışan ehl-i iman fedakârlarına “mürteci” namını verib onları müttehem etmək; mel’un Yezid’in zulmünü, adalet-i Ömeriyeye tercih etmək misillü en vahşi və zalimane bir engizisyon kanununu, beşerin en yüksək terakkiyatına və adaletine medar olan Kur’an’ın mezkûr kanun-u esasîsine tercih etmək hükmündedir.

§15

Hükûmet-i İslâmiye ilə bu memleketin selâmetine çalışan ehl-i siyasetin mezkûr həqiqəti nazara alması lâzımdır. Yoxsa üç və ya dörd cereyanın muannidane muaraza etmeleriyle, o kuvvetler, muaraza sebebiyle zayıflar. Memleketin menfaatine və asayişine sarf ediləcək o zayıf kuvvetle hâkimiyetini –hattâ istibdat ilə də olsa– asayiş və emniyet-i umumiyeyi muhafazaya kâfi gelmediğinden, Fransız İhtilal-i Kebiri’nin toxumlarının bu mübarək memleket-i İslâmiyeye ekilmesine yol vermektir deyə telaş edilebilir.

§16

Madam ki bu ittifaksızlıktan gelen zafiyet və kuvvetsizlik sebebiyle ecnebinin politikasına və ehemmiyetsiz muvakkat yardımlarına qarşı bu acib manevî rüşvetler verilir. Dörd yüz milyon kardeşin uhuvvetine, milyarlar ecdadın mesleğine ehemmiyet verilmir kimi bir mana hükmedir. Və asayiş və siyasete zərər gelmemek üçün bu qədər israfat ilə bol maaşlar surətində qüvvət teminine özlərini mecbur zannederek rüşvetler verilir, milletin möhtaclıq-ı hali nazara alınmır. Əlbəttə və əlbəttə və kat’î olaraq indi bu memleketteki ehl-i siyaset; Garp’a və ecnebiye verdiyi siyasî və manevî rüşvetin on mislini âlem-i İslâm’ın ileride cemahir-i müttefikası hükmünde olacaq olan dörd yüz milyon Müslüman kardeşlere, memleket və milletin və bu devlet-i İslâmiyenin selâmeti üçün gayet azîm bir bahşiş və zərərsiz rüşvet vermesi lâzım və elzemdir.

§17

İşte o makbul, lâzım və çox menfaatli caiz və vâcib rüşvet isə: Teavün-ü İslâm’ın esası və hədiyyə-i Kur’an’ın semavî bir düsturu və rabıtası və kudsî kanun-u esasîsi olanاِنَّمَا ال۟مُؤ۟مِنُونَ اِخ۟وَةٌ ۝ وَ اع۟تَصِمُوا بِحَب۟لِ اللّٰهِ جَمٖيعًا ۝ وَ لَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِز۟رَ اُخ۟رٰى ۝ وَ لَا تَنَازَعُوا فَتَف۟شَلوُا وَ تَذ۟هَبَ رٖيحُكُم۟ kudsî, esasî kanunlarını düstur-u hərəkət etmektir.

§18

Üçüncü Nöqtə şimdilik tehir edildi.

§19

Said Nursî

§20

Hâşiye: Qardaşlarım! Evvelce gördüyünüz şiddetli ihtarın bir derece tağyirine üç şey vesile oldu:

§21

Birincisi: Nur kahramanı Hüsrev’in beyanıyla iyirmi beş adliye mahkemelerinin “Risale-i Nur’da suç yox.” deyə itiraflarıdır.

§22

İkincisi: Nur’un bir kahraman avukatı “Ankara hükûmeti Said aleyhinde olmadığından şiddetli kəlmələr ta’dil edilse münasiptir.” demesidir.

§23

Üçüncüsü: Kat’î haberlere göre Afyon Mahkemesi “Nur’un altı yüz min fedakâr talebesi var.” demesine binaen Malatya hâdisesi bahanesiyle heç olmazsa Nur talebelerinden altı yüz faal və muktedir olanlarını mahkemeye vermək planı var iken, yalnız on altı adamı və bundan yalnız altı adama və bundan bir tək adamın bir sene mahkûm edilmesi, Nurcular aleyhindeki zalimane tazyikat hafifleşmesi və def’olmasının alâmetidir. Onun üçün bir derece şiddetli kəlmələr ta’dil edildi.

Şəxsi oxuma qeydi

Bu qeyd yalnız cihazında saxlanır və serverə göndərilmir.

Ən çox 1 200 simvol