بِاس۟مِهٖ سُب۟حَانَهُ وَ اِن۟ مِن۟ شَى۟ءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَم۟دِهٖ وَ بِهٖ نَس۟تَعٖينُ
Mənbə mətni saxlanılır. Uyğun model olduqda tərcümə ayrıca göstərilir.
Emirdağ Lâhikası II
Emirdağ Lahiyəsi 2. Kitab 86. Məktub
اَلسَّلَامُ عَلَي۟كُم۟ وَ رَح۟مَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ اَبَدًا دَائِمًا
Aziz, sıddık qardaşlarım!
Evvela: Bugünlerde Sure-i Ankebut’ta مَثَلُ الَّذٖينَ اتَّخَذُوا مِن۟ دُونِ اللّٰهِ اَو۟لِيَٓاءَ كَمَثَلِ ال۟عَن۟كَبُوتِ اتَّخَذَت۟ بَي۟تًا وَاِنَّ اَو۟هَنَ ال۟بُيُوتِ لَبَي۟تُ ال۟عَن۟كَبُوتِ لَو۟ كَانُوا يَع۟لَمُونَ âyetini okurken birden şiddetli bir vehim geldi ki: “En zayıf hane örümceğin hanesidir, Allah’a şerik yapanlar faraza bilseler yani imana gelmeyen Kureyş rüesaları əgər bilseler.” manasında olan bu ayənin belâgatına münasib bir vaziyet görülmedi.
Birden eyni zamanda Zülfikar Mu’cizat-ı Ahmediye’yi tashih üçün açtım. Birden bu satırlar nazarıma ilişti:
Birinci Hâdise: Manevî tevatür derecesinde bir şöhret ilə Rəsuli-Əkrəm aleyhissalâtü Vəssalam, Ebubekir-i Sıddık ilə küffarın tazyikinden kurtulmak üçün tahassun ettikleri Gār-ı Hira’nın kapısında, iki nöbetçi kimi iki güvercinin gəlib beklemeleri və örümcek də perdedar kimi hârika bir tarzda, kalın bir ağ ilə mağara kapısını örtmesidir. Hattâ rüesa-yı Kureyş’ten, Rəsuli-Əkrəm aleyhissalâtü Vəssalamın eliyle Gazve-i Bedir’de öldürülen Übeyy İbn-i Halef mağaraya bakmış. Arkadaşları demişler: Mağaraya girelim. O demiş: Necə girelim? Burada bir ağ görürəm ki Muhammed (asm) tevellüd etmeden bu ağ yapılmış gibidir.
Birden bu âyet-i kerîmenin iki harfinde yani لَو۟ harflerinde bir mu’cize gördüm ki mənim vehmim yerine yüksək bir lem’a-i i’cazı bildim. Belə ki:
Sure-i Ankebut Mekke’de nâzil olduğu üçün Kureyş’in imana gelmeyen reisleri Peygamber aleyhissalâtü Vəssalama suikast edeceklerini və o suikastın içinde en zayıf və en kiçik bir heyvan olan bir örümcek o başçıların o şiddetli hücumlarına qarşı mukabele edib galebe edəcək.
Yani örümceğin hanesi olan ağ en zayıf bir perde iken o qüvvətli reisleri mağlup edeceğini göstermekle ayə dir ki: “En zayıf bir hayvana mağlup olacaklarını faraza bilseydiler, bu cinayete və bu suikasta teşebbüs etmeyeceklerdi.”
İşte اَل۟يَو۟مَ نُنَجّٖيكَ بِبَدَنِكَ âyetinde bir kəlmə ilə bir mu’cize-i tarihiye gösterildiyi kimi (Hâşiye) Mekke’de nâzil olan bu surenin də bu لَو۟ كَانُوا يَع۟لَمُونَ âyetinde görülen remiz ilə Gār-ı Hira hâdisesinde hârika bir hıfz-ı İlahîye və ihbar-ı gaybî nevinden bir mu’cize-i Nebeviyeye işarə ilə bir lem’a-i i’caz gösterip o sureye Ankebut adı vermək və onun ehemmiyetsiz ağına ehemmiyet vermək tam yerinde olub bu ayəyə gelen şübhə və evhamları esasıyla reddettiğini gördüm.
Cənabı-Haqq’a hədsiz şükrettim ki Kur’an’ın surelerinde və âyetlerinde hattâ cümlelerinde və kelimelerinde də i’caz lem’aları olduğu kimi harflerinde də vardır bildim.
اَل۟بَاقٖى هُوَ ال۟بَاقٖى
Hasta kardeşiniz
Said Nursî

