Şualar

On İkinci Şüa

Mənbə: QuranRisale Redaksiya Heyəti və Tərcümə Fondu · Azərbaycan dili rəsmi elektron nəşri
Risale oxuma planı
§1

Denizli Mahkemesi Müdafaatından

§2

…

§3

Bəli, biz bir cemiyetiz və elə bir cemiyetimiz var ki hər asırda üç yüz əlli milyon dâhil mensupları var. Və hər gün beş defa namazla o mukaddes cemiyetin prensiplerine kemal-i hörmətlə alâkalarını və hizmetlerini gösterirlər. اِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ اِخْوَةٌ kudsî programıyla birbirinin yardımına dualarıyla və manevî kazançlarıyla koşurlar. İşte biz bu mukaddes və muazzam cemiyetin efradındanız.

§4

Və hususi vazifemiz də Kur’an’ın imanî hakikatlerini tahkikî bir surette ehl-i imana bildirip onları və özümüzü idam-ı ebedîden və daimî, berzahî haps-i münferidden kurtarmaktır.

§5

Sair dünyevî və siyasî və entrikalı cemiyet və komitelerle və bizim medar-ı ittihamımız olan cemiyetçilik kimi asılsız və manasız gizli cemiyetle heç bir münasebetimiz yoxdur və tenezzül etmirik.

§6

…

§7

Dünyaya karışmak arzusu bizdə bulunsaydı belə sinek vızıltısı kimi deyil, top güllesi kimi ses və patlak verecekti.

§8

Divan-ı Harb-i Örfîde və Mustafa Kemal’in hiddetine qarşı divan-ı riyasette, şiddetli və dokunaklı müdafaa eden bir adam, on səkkiz sene zarfında kimseye sezdirmeden dünya entrikalarını çevirir deyə onu ittiham eden, əlbəttə bir garazla edər. Bu meselede mənim şahsımın və ya bazı kardeşlerimin kusuruyla Risale-i Nur’a hücum edilmez. O, doğrudan doğruya Kur’an’a bağlanmış və Kur’an də arş-ı a’zam ilə bağlıdır. Kimin haddi var, elini oraya uzatsın, o qüvvətli ipleri çözsün.

§9

Hem bu memlekete maddî və manevî bereketi və fevkalâde hizmeti, otuz üç âyât-ı Kur’aniyenin işaratıyla və İmam-ı Ali radıyallahu anhın üç keramat-ı gaybiyesiyle və Gavs-ı A’zam’ın kat’î ihbarıyla tahakkuk etmiş olan Risale-i Nur; bizim âdi və şahsî kusurumuzdan mes’ul olmaz və ola bilməz və olmamalı. Yoxsa bu memlekete hem maddî hem manevî telafi edilmeyəcək derecede zərər olacaq. (Hâşiye[1])

§10

Bazı zındıkların şeytanetiyle Risale-i Nur’a qarşı çevrilen planlar və hücumlar inşâallah bozulacaklar, onun şakirdleri başkalara kıyas edilmez, dağıttırılmaz, vazgeçirilmez, Cənabı-Haqqın inayetiyle mağlup edilmezler. Əgər maddî müdafaadan Kur’an men’etmeseydi, bu milletin can damarı hükmünde umumun teveccühünü kazanan və hər tarafta bulunan o şakirdler, Şeyh Said və Menemen hâdiseleri kimi cüz’î və neticesiz hâdiselerle bulaşmazlar. Allah etmesin, əgər mecburiyet derecesinde onlara zulmedilse və Risale-i Nur’a hücum edilse əlbəttə hükûmeti iğfal eden zındıklar və münafıklar min derece pişman olacaklar.

§11

Elhasıl: Madam ki biz ehl-i dünyanın dünyalarına ilişmirik, onlar da bizim âhiretimize, imanî hizmetimize ilişmesinler.

§12

Mevkuf

§13

Said Nursî

§14

***

§15

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§16

Efendiler!

§17

Sizə kat’î haber verirəm ki: Buradaki zatların, bizimlə və Risale-i Nur’la münasebeti olmayan və ya az bulunanlardan başqa, istediğiniz qədər həqiqi qardaşlarım və həqiqət yolunda hakikatli arkadaşlarım var. Biz Risale-i Nur’un keşqiymət-ı kat’iyesiyle iki kere iki dörd edər derecesinde sarsılmaz bir kanaatle bilmişiz ki ölüm bizim üçün sırr-ı Kur’an ilə idam-ı ebedîden terhis tezkeresine çevrilmiş. Və bizə muhalif və dalalette gidenler üçün o kat’î ölüm ya idam-ı ebedîdir (əgər âhirete kat’î imanı yoxsa) və ya ebedî və karanlıklı haps-i münferiddir (əgər âhirete inansa və sefahet və dalalette gitmiş isə).

§18

Əcəba dünyada bu meseleden daha böyük daha ehemmiyetli bir mesele-i insaniye var mı ki bu, ona âlet olsun? Sizdən soruram! Madam ki yoxdur və ola bilməz, nədən bizimlə uğraşıyorsunuz? Biz en ağır cezanıza qarşı özümüz, âlem-i nura getmək üçün bir terhis tezkeresini alırıq deyə kemal-i metanetle beklirik.

§19

Lakin bizi reddedip dalalet hesabına mahkûm edenleri, sizi bu mecliste gördüyümüz kimi idam-ı ebedî ilə və haps-i münferidle mahkûm və çox yaxın bir zamanda o dehşetli cezayı çekeceklerini müşahede derecesinde bilirik bəlkə görürük; onlara insaniyet damarıyla cidden acırıq.

§20

Bu kat’î və ehemmiyetli həqiqəti ispat etmeye və en mütemerridleri də ilzam etmeye hazırım! Deyil vukufsuz, garazkâr, maneviyatta behresiz ehl-i vukufa qarşı bəlkə en böyük âlim və feylesoflarınıza qarşı gündüz kimi ispat etmezsem, hər cezaya razıyım!

§21

İşte yalnız bir numune olaraq iki cuma gününde mahpuslar üçün telif edilen və Risale-i Nur’un umdelerini və hülâsa və esaslarını beyan edərək Risale-i Nur’un bir müdafaanamesi hükmüne geçen Meyvə Risalesi’ni ibraz edirəm və Ankara makamatına vermək üçün yeni harflerle yazdırmaya müşkülatlar içinde gizli çalışırıq. İşte onu okuyunuz, tam dikkat ediniz, əgər kalbiniz (nefsinize karışmam) məni tasdik etmezse mənə şimdiki tecrid-i mutlak içinde hər hakaret və işkenceyi də yapsanız, sükût edəcəyəm!

§22

Elhasıl: Ya Risale-i Nur’u tam serbest bırakınız veyahut bu qüvvətli və zedelenmez həqiqəti elinizden gelirse kırınız! Mən indiyə qədər sizi və dünyanızı düşünmüyordum və düşünmeyecektim lakin mecbur ettiniz; bəlkə də sizi ikaz etmək lâzım idi ki qədər-i İlahî bizi bu yola sevk etti. Biz də مَنْ اٰمَنَ بِالْقَدَرِ اَمِنَ مِنَ الْكَدَرِ düstur-u kudsîyi özümüzə rehber edib hər bir sıkıntılarınızı səbir ilə qarşılayacağız deyə azmettik.

§23

Mevkuf

§24

Said Nursî

§25

***

§26

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§27

Zaman-ı saadetten indiyə qədər cari bir âdet-i İslâmiyeye ittibaen Risale-i Nur’un hususi menbaları olan yüzer âyât-ı meşhureyi, böyük bir en’am kimi hizb-i Kur’anî yapdığımızı “Dinde tahrifat yapır.” deyə muaheze etmişler.

§28

Hem bir sene cezasını çekdiyim və mahrem tutulan, zabıtnamede kaydedildiyi kimi odun yığınları altından çıkarılan Tesettür Risalesi’yle bu sene yazılmış və neşredilmiş kimi bizi ittiham etmək istəyər.

§29

Hem Ankara’da Hükûmetin riyasetinde bulunan birisine (Mustafa Kemal’e) söylediyim itirazlara və ağır sözlere mukabele etmeyip sükût eden və o öldükten sonra, onun yanlışını gösteren bir həqiqət-i hadîsiyeyi beyandaki fitri və lüzumlu və mahrem tenkitlerim, medar-ı mes’uliyet yapılmış. Ölmüş və hükûmetten alâkası kesilmiş bir şahsın hatırı harada? Və Hükûmetin və milletin bir hatırası və Cənabı-Haqqın bir tecelli-i hâkimiyeti olan adaletleri, kanunları harada?

§30

Hem biz, hükûmet-i cumhuriye və esaslarından en ziyade özümüzə medar-ı istinad və onun ilə özümüzü müdafaa ettiğimiz hürriyet-i vicdan esası, bizim aleyhimizde medar-ı mes’uliyet tutulmuş; güya biz, hürriyet-i vicdan esasına muarız gidirik.

§31

Hem medeniyetin seyyiatını və kusurlarını tenkit etmesinden hatır və hayalime gelmeyen bir şeyi zabıtnamelerde isnad edir: Güya mən; radyo (Hâşiye[2]), tayyare və şimendiferin kullanılmasını qəbul etmirəm deyə terakkiyat-ı hazıra aleyhinde bulunduğumla mes’ul edir.

§32

İşte bu numunelerine kıyasen ne qədər hilaf-ı adalet bir muamele olduğunu, inşâallah insaflı, adaletli olan Denizli Müddeiumumîsi və Mahkemesi göstererek o zabıtnamelerin evhamlarına ehemmiyet vermeyecekler.

§33

Hem en acibi budur ki başqa mahkemenin müddeiumumîsi məndən sordu: Mahrem Beşinci Şuâ’da demişsin: “Ordu, dizginini o dehşetli şahsın elinden kurtaracaq.” Muradın, orduyu hükûmete qarşı itaatsizliğe sevk etmektir.

§34

Mən də dedim: “Maksadım; o kumandan ya öləcək və ya tebdil ediləcək, onun tahakkümünden kurtulacaq deməkdir. Əcəba hem gayet mahrem, səkkiz senede yalnız iki defa elime geçen və eyni zamanda kaybedilen hem âhir zamana ait bir hadîsin manasını küllî bir surette beyan eden hem aslı eskiden telif edilen bir risale hem bir tək nefer görmediyi halde necə sebeb-i ittiham olur?” Maatteessüf, o insafsızların o acib ittihamı iddianameye girmiş.

§35

Hem en garibi şudur ki: Bir yerde demişim “Cənabı-Haqqın böyük nimetleri olan tayyare, şimendifer və radyoya böyük şükür ilə mukabele lâzımken beşer etmedi, tayyareler ilə başlarına bomba yağdı. Və radyo, elə böyük bir nemət-i İlahiyedir ki ona mukabil şükür isə o radyo milyonlar dilli bir küllî hâfız-ı Kur’an olub bütün zemin yüzündeki insanlara Kur’an’ı dinlettirsin.” Və Iyirminci Söz’de Kur’an’ın medeniyet hârikalarından gaybî haber verdiğini beyan ederken bir ayənin işarəi olaraq “Kâfirler şimendifer ilə âlem-i İslâm’ı mağlup edərlər.” demişim. İslâm’ı bu hârikalara teşvik etdiyim halde, bir sebeb-i ittiham olaraq “Şimendifer və tayyare və radyo kimi terakkiyat-ı hazıra aleyhinde.” deyə iddianamenin âhirinde məni evvelki müddeiumumînin garazlarına binaen ittiham edər.

§36

Hem heç bir münasebeti olmadığı halde, bir adam Risale-i Nur’un ikinci bir ismi olan Risaletü’n-Nur tabirinden “Kur’an’ın nurundan bir risalettir, bir ilhamdır.” demiş. İddianamede başqa yerin verdikleri yanlış mana ilə güya “Risale-i Nur bir resuldür.” deyə mənim üçün bir sebeb-i ittiham tutulmuş.

§37

Hem müdafaatımda iyirmi yerde kat’î bir surette hüccetler ilə ispat etmişiz ki bütün dünyaya qarşı da olsa din və Kur’an və Risale-i Nur’u âlet edemeyiz və edilmez və biz, onların bir hakikatini dünya saltanatına değiştirmeyiz və bilfiil öyleyiz. Bu davanın emareleri iyirmi senede binlerdir. Madam ki böyledir, mən və biz bütün kuvvetimizle deriz:

§38

حَسْبُنَا اللّٰهُ وَ نِعْمَ الْوَكٖيلُ

§39

Said Nursî

§40

***

§41

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§42

İddianameye qarşı itiraznamenin tetimmesidir

§43

Bu itirazda muhatabım Denizli Mahkemesi və Müddeiumumîsi deyil bəlkə başta Isparta və İnebolu müddeiumumîleri olaraq, yanlış və nâkıs zabıtnameleriyle buradaki acib iddianameyi aleyhimize verdiren garazkâr və vehham memurlardır.

§44

Evvela: Asl u faslı olmayan və hatırıma gelmeyen bir siyasî cemiyet namını masum və siyasetle heç alâkaları olmayan Risale-i Nur talebelerine takıp və o daire içine giren və iman və âhiretinden başqa heç bir maksatları bulunmayan bîçareleri, o cemiyetin nâşiri ya faal bir rüknü və ya mensubu və ya Risale-i Nur’u okumuş və ya okutmuş və ya yazmış deyə suçlu sayıp mahkemeye vermək ne qədər adaletin mahiyetinden uzaq olduğuna kat’î bir hücceti şudur ki:

§45

Kur’an aleyhinde yazılan, Doktor Duzi’nin və sair zındıkların o muzır eserlerini okuyanlara, hürriyet-i fikir və hürriyet-i ilmiye düsturuyla bir suç sayılmadığı halde; həqiqət-i Kur’aniyeyi və imaniyeyi öğrenmeye gayet möhtac və müştak olanlara güneş kimi bildiren Risale-i Nur okumak və yazmak, bir suç sayılmış. Və hem yüzer risale içinde yanlış mana verilmemek üçün mahrem tuttuğumuz və neşrine izin vermediyimiz iki üç risalede yalnız bir neçə cümlelerini bahane gösterip ittiham etmiş. Halbuki o risaleleri (biri müstesna) Eskişəhər Mahkemesi tetkik etmiş, icabına bakmış. Və müstesna isə hem istidamda və hem itiraznamemde gayet kat’î cavab verildiyi və “Elimizde nur var, siyaset topuzu yox.” deyə Eskişəhər Mahkemesinde iyirmi vecihle kat’î ispat edildiyi halde o insafsız müddeîler, üç mahrem və neşrolmayan risalelerin üç dörd cümlelerini bütün Risale-i Nur’a teşmil edər kimi Risale-i Nur’u okuyan və yazanı suçlu və məni də hükûmet ilə mübareze edər deyə ittiham etmişler.

§46

Mən və mənə yaxın və mənim ilə görüşen dostlarımı işhad və kasemle temin ederim ki: Bu on seneden ziyadedir ki iki reisden və bir mebustan və Kastamonu Valisinden başqa, hükûmetin erkânını, vükelasını, kumandanları, memurları, mebusları kimler olduğunu kat’iyen bilmirəm və bilmeyi də merak etmemişim. Əcəba heç imkânı var mı ki bir adam mübareze ettiği adamları tanımasın və bilmeye merak etmesin? Dost mu, düşman mı? Qarşısındakini tanımasına ehemmiyet vermesin? Bu hallerden anlaşılır ki bi’l-iltizam herhalde məni mahkûm etmək üçün gayet asılsız bahaneleri icad edərlər.

§47

Madam ki keyfiyet böyledir, mən də buranın mahkemesine deyil bəlkə o insafsızlara derim: Mən, sizin mənə vereceğiniz en ağır cezanıza da beş para vermem və heç ehemmiyeti yox. Çünki mən kabir kapısında, yetmiş yaşındayım. Belə mazlum və masum bir iki sene həyatı, şehadet mertebesiyle değiştirmek, mənim üçün böyük saadettir. Risale-i Nur’un minlərlə hüccetleriyle kat’î imanım var ki ölüm bizim üçün bir terhis tezkeresidir. Əgər idam da olsa bizim üçün bir saat zəhmət, ebedî bir saadetin və rahmetin anahtarı olur.

§48

Lakin siz ey zındıka hesabına adliyeyi şaşırtan və hükûmeti bizimlə sebepsiz meşgul eden insafsızlar! Kat’î bilin və titreyiniz ki siz, idam-ı ebedî ilə və ebedî haps-i münferid ilə mahkûm oluyorsunuz. İntikamımız sizdən çoxlu və muzaaf bir surette alınır görürük. Hattâ sizə acırıq.

§49

Bəli, bu şəhəri yüz defa mezaristana boşaltan ölüm həqiqəti əlbəttə hayattan ziyade bir istediyi var. Və onun idamından kurtulmak çarəsi, insanların hər meselesinin fevkinde en böyük və en ehemmiyetli və en lüzumlu bir ehtiyac-ı zarurî və kat’îsidir. Əcəba bu çareyi özünə bulan Risale-i Nur şakirdlerini və o çareyi minlərlə hüccetler ilə bulduran Risale-i Nur’u, âdi bahaneler ilə ittiham edenler ne qədər özləri həqiqət və adalet nazarında müttehem olur, divaneler də anlar.

§50

Bu insafsızları aldatan və heç bir münasebeti olmayan bir siyasî cemiyet vehmini veren üç maddedir:

§51

Birincisi: Eskiden beri mənim talebelerim mənim ilə qardaş kimi şiddetli alâkadar olmaları, bir cemiyet vehmini vermiş.

§52

İkincisi: Risale-i Nur’un bazı şakirdleri, hər yerde bulunan və cumhuriyet kanunları müsaade eden və ilişmeyen və cemaat-i İslâmiye heyetleri kimi hərəkət etmelerinden bir cemiyet zannedilmiş. Halbuki o mahdud üç dörd şakirdin niyetleri cemiyet memiyet deyil bəlkə sırf hizmet-i imaniyede hâlis bir kardeşlik və uhrevî tesanüddür.

§53

Üçüncüsü: O insafsızlar, özlərini dalalet və dünya-perestlikte bildiklerinden və hükûmetin bazı kanunlarını özlərinə müsait bulduklarından fikren dirlər ki: “Herhalde Said və arkadaşları, bizlərə və hükûmetin bizim medenice nâmeşru hevesatımıza müsait kanunlarına muhaliftirler. Elə isə muhalif bir cemiyet-i siyasiyedirler.”

§54

Mən də derim: Hey bedbahtlar! Dünya ebedî olsaydı və insan içinde daimî kalsaydı və insanî vazifeler yalnız siyaset bulunsaydı bəlkə bu iftiranızda bir mana bulunabilirdi. Hem əgər mən siyaset ilə işe girseydim, yüz risalede on cümle deyil bəlkə min cümleyi siyasetvari və mübarezekârane bulacaktınız. Hem farz-ı muhal olaraq əgər biz də sizin kimi bütün kuvvetimizle dünya maksatlarına və keyiflerine və siyasetlerine çalışırıq deyə –ki şeytan da bunu inandırmaya çalışamır və kimseye qəbul ettiremez– gəl belə də olsa madam ki bu iyirmi senede heç bir vukuatımız gösterilmir və hükûmet ele bakar, kalbe bakamaz və hər bir hükûmette şiddetli muhalifler bulunur. Əlbəttə yenə adliye kanunu ilə bizleri mes’ul etmezsiniz. Son sözüm:

§55

حَسْبِىَ اللّٰهُ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظٖيمِ

§56

Said Nursî

§57

***

§58

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§59

Eskişəhər Mahkemesinde gizli kalmış, resmen zapta geçmemiş və müdafaatımda də yazılmamış bir eski hatırayı və latîf bir vakıa-i müdafaayı eynilə beyan edirəm.

§60

Orada məndən sordular ki:

§61

Cumhuriyet hakkında fikrin nedir?

§62

Mən də dedim: Eskişəhər Mahkeme Reisinden başqa daha sizler dünyaya gelmeden, mən dindar bir cumhuriyetçi olduğumu elinizdeki tarihçe-i hayatım ispat edər. Hülâsası şudur ki:

§63

O zaman şimdiki kimi hâlî bir türbe kubbesinde inzivada idim, mənə çorba gelirdi. Mən də tanelerini karıncalara verirdim, ekmeğimi onun suyu ilə yerdim. İşitenler məndən soruyordular, mən də derdim: Bu karınca və arı milletleri cumhuriyetçidirler. O cumhuriyet-perverliklerine hürmeten tanelerini karıncalara verirdim. Sonra dediler: Sən selef-i salihîne muhalefet edirsən? Cevaben diyordum: Hulefa-i Raşidîn, hər biri hem halife hem reisicumhur idi. Sıddık-ı Ekber (ra) Aşere-i Mübeşşere’ye və sahabe-i Kiram’a əlbəttə reisicumhur hükmünde idi. Lakin manasız isim və resim deyil bəlkə həqiqət-i adaleti və hürriyet-i şer’iyeyi taşıyan mana-yı dindar cumhuriyetin reisleri idiler.

§64

Bax, ey müddeiumumî və mahkeme azaları! Əlli seneden beri məndə bulunan bir fikrin aksiyle, məni ittiham ediyorsunuz. Əgər laik cumhuriyet soruyorsanız mən bilirəm ki laik manası, bîtaraf kalmak yani hürriyet-i vicdan düsturuyla, dinsizlere və sefahetçilere ilişmediyi kimi dindarlara və takvacılara da ilişmez bir hükûmet telakki ederim. On senedir –indi iyirmi sene olur– ki hayat-ı siyasiye və içtimaiyeden çekilmişim. Hükûmet-i cumhuriye ne hal kesbettiğini bilmirəm. El-iyazü billah, əgər dinsizlik hesabına, imanına və âhiretine çalışanları mes’ul edəcək kanunları yapan və qəbul eden bir dehşetli şekle girmiş isə bunu sizə bilâ-perva ilan və ihtar ederim ki:

§65

Min canım olsa imana və âhiretime feda etmeye hazırım. Ne yaparsanız yapınız! Mənim son sözüm حَسْبُنَا اللّٰهُ وَ نِعْمَ الْوَكٖيلُ olaraq siz məni idam və ağır ceza ilə zulmen mahkûm etmenize mukabil derim:

§66

Mən Risale-i Nur’un keşf-i kat’îsiyle idam olmuram, bəlkə terhis edilip nur âlemine və saadet âlemine gidirəm və sizi ey dalalet hesabına bizi ezen bedbahtlar! İdam-ı ebedî ilə və daimî haps-i münferid ilə mahkûm bildiğimden və gördüyümden tamamıyla intikamımı sizdən alarak kemal-i rahat-ı kalple teslim-i ruh etmeye hazırım!

§67

Mevkuf

§68

Said Nursî

§69

***

§70

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§71

Efendiler!

§72

Çox emarelerle kat’î kanaatim gelmiş ki hükûmet hesabına “hissiyat-ı diniyeyi âlet edərək emniyet-i dâhiliyeyi ihlâl etmək” üçün bizə hücum edilmir. Bəlkə bu yalancı perde altında, zındıka hesabına, bizim imanımız üçün və imana və emniyete hizmetimiz üçün bizə hücum edildiğine çox hüccetlerden bir hücceti şudur ki:

§73

Iyirmi sene zarfında, Risale-i Nur’un iyirmi min nüshaları və parçalarını iyirmi min adamlar okuyup qəbul ettikleri halde, Risale-i Nur’un şakirdleri tarafından emniyetin ihlâline dair heç bir vukuat olmamış və hükûmet kaydetmemiş və eski və yeni iki mahkeme bulmamış. Halbuki belə kesretli və qüvvətli propaganda, iyirmi günde vukuatlar ilə özünü gösterecekti. Demək, hürriyet-i vicdan prensibine zıt olaraq bütün dindar nəsihətçilere şâmil, lastikli bir kanunun 163’üncü maddesi sahte bir maskedir. Zındıklar, bazı erkân-ı hükûmeti iğfal edərək, adliyeyi şaşırtıp bizi herhalde ezmek istəyirlər.

§74

Madam ki həqiqət budur, biz də bütün kuvvetimizle deriz: Ey dinini dünyaya satan və küfr-ü mütləq düşen bedbahtlar! Elinizden ne gelirse yapınız. Dünyanız başınızı yesin və yiyəcək! Yüzer milyon kahraman başlar feda oldukları bir kudsî həqiqətə, başımız də feda olsun! Hər ceza və idamınıza hazırız! Hapsin harici bu vaziyette, yüz derece dâhilinden daha fenadır. Bizə qarşı gelen belə bir istibdad-ı mutlak altında heç bir hürriyet –ne hürriyet-i ilmiye ne hürriyet-i vicdan ne hürriyet-i diniye– olmamasından ehl-i namus və diyanet və taraftar-ı hürriyet olanlara ya ölmek və ya hapse girmekten başqa bir çarə kalmaz. Biz də اِنَّا لِلّٰهِ وَاِنَّٓا اِلَيْهِ رَاجِعُونَ deyərək Rabb’imize dayanırıq.

§75

Mevkuf

§76

Said Nursî

§77

***

§78

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§79

Mahkeme Reisi Ali Rıza Beyefendi!

§80

Hukukumu müdafaa etmək üçün ehemmiyetli bir talebim və bir ricam var. Mən yeni harfleri bilmirəm və eski yazım da çox nâkıstır hem məni başkalarla görüştürmürlər, âdeta tecrid-i mutlak içindeyim. Hattâ iddianame, on beş dakikadan sonra məndən alındı. Hem avukat tutmak iktidarım yox. Hattâ sizə takdim etdiyim müdafaatımın, çox zahmetle, bir kısmını gizli olaraq ancaq yeni harf ilə bir suretini alabildim. Hem Risale-i Nur’un bir nevi müdafaanamesi və mesleğinin hülâsası olan Meyvə Risalesi’nin bir suretini müddeiumuma vermək üçün və bir iki suretini Ankara makamatına göndermek üçün yazdırmışdım. Birden onları elimden aldılar, daha vermediler. Halbuki Eskişəhər Adliyesi, bizə bir makineyi hapse gönderdi. Biz müdafaatımızı onda, yeni harfle bir iki nüsha yazdık hem o mahkeme də yazdı.

§81

İşte ehemmiyetli talebim: Ya bizə bir makineyi siz veriniz və ya bizə müsaade ediniz, biz celbedeceğiz. Tâ ki hem müdafaatımı hem Risale-i Nur’un müdafaanamesi hükmündeki risaleyi yeni harfle iki üç suretini alıb hem Adliye Vekaletine hem Heyet-i Vekileye hem Meclis-i Mebusana hem Şûra-yı Devlete göndereceğiz. Çünki iddianamede bütün esas, Risale-i Nur’dur və Risale-i Nur’a ait dava və itiraz, cüz’î bir hâdise və şahsî bir mesele deyil ki çox ehemmiyet verilmesin. Bəlkə bu milleti və memleketi və hükûmeti ciddi alâkadar edəcək və dolayısıyla âlem-i İslâm’ın nazar-ı dikkatini ehemmiyetli bir surette celbedəcək bir küllî hâdise hükmünde və umumî bir meseledir.

§82

Bəli, Risale-i Nur’a perde altında hücum eden, ecnebi barmağıyla bu vatandaki milletin en böyük qüvvəti olan âlem-i İslâm’ın teveccühünü və muhabbetini və uhuvvetini kırmak və nefret verdirmek üçün siyaseti dinsizliğe âlet edərək perde altında küfr-ü mutlakı yerleştirenlerdir ki hükûmeti iğfal və adliyeyi iki defadır şaşırtıp deyər: “Risale-i Nur və şakirdleri, dini siyasete âlet edər, emniyete zərər ihtimali var.”

§83

Hey bedbahtlar! Risale-i Nur’un gerçi siyasetle alâkası yoxdur lakin küfr-ü mutlakı kırdığı üçün küfr-ü mutlakın altı olan anarşiliği və üstü olan istibdad-ı mutlakı esasıyla bozar, reddeder. Emniyeti, asayişi, hürriyeti, adaleti temin ettiğine yüzer hüccetlerden biri, bu müdafaanamesi hükmündeki Meyvə Risalesi’dir. Bunu âlî bir heyet-i ilmiye və içtimaiye tetkik etsinler, əgər məni tasdik etmezlerse mən hər cezaya və işkenceli idama razıyım!

§84

Mevkuf

§85

Said Nursî

§86

***

§87

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§88

Başçı Beyefendi!

§89

Kararnamede üç madde esas tutulmuş:

§90

Biri: Cemiyettir. Mən buradaki bütün Risale-i Nur şakirdlerini və mənimlə görüşenleri və ya okuyan və yazanlarını aynıyla işhad edirəm, onlardan sorunuz ki mən hiçbirisine dememişim: “Bir cemiyet-i siyasiye və ya cemiyet-i nakşiye teşkil edeceğiz.”

§91

Daima dediyim budur: Biz imanımızı kurtarmaya çalışacağız. Umum ehl-i iman dâhil oldukları və üç yüz milyondan ziyade efradı bulunan bir mukaddes cemaat-i İslâmiyeden başqa mabeynimizde medar-ı bahis olmadığını və Kur’an’da “hizbullah” adı verilen və umum ehl-i imanın uhuvveti cihetiyle özümüzü, Kur’an’a hizmetimiz üçün hizbü’l-Kur’an, hizbullah dairesinde bulmuşuz. Əgər kararnamede bu mana murad isə bütün ruhumuzla, kemal-i iftiharla itiraf ederiz. Əgər başqa manalar murad isə onlardan haberimiz yoxdur!

§92

İkinci Madde: Kararnamenin itirafıyla, Kastamonu Zabıtasının rapor və tasdikiyle, heç neşrolunmayacaq tarzda odun və kömür yığınları altında və mıhlı sandıklarda bulunan və Eskişəhər Mahkemesinin tetkikinden və tenkidinden geçen və bir hafif cezayı çektiren və kat’iyen mahrem tutulan Tesettür Risalesi və Hücumat-ı Sitte və Zeyli Risalesi kimi kitaplardan bazı cümlelerine yanlış mana vererek doqquz sene evvelki zamana bizi götürüp cezasını çektiğimiz suç ilə mes’ul etmək istəyir.

§93

Üçüncü Madde: Kararnamede kaç yerinde: “Devletin emniyetini ihlâl edə bilər və ya yapabilir.” kimi tabirlerle imkânat, vukuat yerinde istimal edilmiş. Hər kəs mümkündür ki bir katl yapsın, bu imkân ilə mes’ul ola bilər mi?

§94

Mevkuf

§95

Said Nursî

§96

***

§97

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§98

Başçı Beyefendi!

§99

Ankara makamatına və Reisicumhura istida surətində gönderdiyim müdafaanamemi və Başvekaletin də bunu ehemmiyetle qəbul ettiklerini gösteren cevabî mektubunu rabten sunuram, takdim ederim. Makam-ı iddianın aleyhimizde beyan ettiği asılsız, ittihamkârane evhamın kat’î cavabları bu müdafaatımda vardır. Sair yerlerin garazkârane və sathî zabıtnamelerine bina edilen buranın ehl-i vukuf raporunda hilaf-ı vaki və mantıksız çox sözler vardır ki onlara qarşı da bu itiraznamem takdim edilmişdi. Ezcümle:

§100

Sizə evvelce arz etdiyim kimi Eskişəhər Mahkemesine, 163 üncü madde ilə məni mahkûm etmək istedikleri zaman demişdim: Hükûmet-i cumhuriyenin iki yüz mebusu içinde eyni rakam 163 mebusun imzalarıyla Van’daki dârülfünunuma (medreseme) yüz əlli min banknot tahsisat qəbul etmeleri və onun ilə hükûmet-i cumhuriyenin mənə qarşı teveccühü, bu 163 üncü maddeyi hakkımda hükümden ıskat edir, dediyim halde o ehl-i vukuf “163 mebus Said aleyhinde takibat yapmışlar.” deyə tahrif etmiş.

§101

İşte makam-ı iddia da bu ehl-i vukufun belə bütün bütün asılsız ittihamlarına binaen bizi mes’ul tutur. Halbuki meclisinizin qərarıyla, en yüksək heyet-i ilmiye və fenniyenin tetkikine və tahkikine havale edilen Risale-i Nur’un bütün eczaları tetkikten sonra bi’l-ittifak, hakkımızda verdiyi kararda: “Said’in və Risale-i Nur şakirdlerinin yazılarında dini, mukaddesatı âlet edib devletin emniyetini ihlâle teşvik və ya bir cemiyet kurmak və hükûmete qarşı bir sû-i maksadı bulunmak kasdında olduğunu gösterir bir sarahat və emare olmadığını və Said’in şakirdleri, muhaberelerinde hükûmete qarşı pis bir kasd beslemek, bir cemiyet kurmak və ya tarîkat gütmek fikriyle hərəkət etmedikleri anlaşılmaktadır.” deyə müttefikan qərar vermişler.

§102

Hem ehl-i vukuf “Said Nursî’nin yüzde doksan risalesi hem samimi hem hasbî hem ilim və həqiqət və din esaslarından heç bir cihetle ayrılmamışlar; bunlarda dini âlet etmək və ya cemiyet teşkil etmekle emniyeti ihlâl hareketinin bulunmadığı sarîhtir. Şakirdlerin birbiriyle və Said Nursî’yle muhabere məktubları da bu nevidendirler. Beş on mahrem və şekvalı və gayr-ı ilmî olan risalelerden başqa bütün risaleleri hər biri bir ayənin tefsiri və bir hadîs-i şerifin həqiqəti adına yazılmışlardır. Din, iman, Allah, peygamber, âhiret akidelerini və ibarelerini açıkça anlatmak üçün təmsillər ilə yazılmış və ilmî görüşleri və ihtiyarlara və gençlere ahlâkî öğütler və həyat tecrübesinden alınmış ibretli vak’aları və faydalı menkıbeleri ihtiva eden mevcudun yüzde doksanını teşkil eden risalelerdir. Hükûmete və idareye və asayişe ilişəcək heç bir ciheti yoxdur.” deyə müttefikan qərar vermişlerdir.

§103

İşte makam-ı iddia, bu yüksək ehl-i vukufun raporuna bakmayarak eski və müşevveş və nâkıs rapora binaen acib tarzlarda bizi ittiham etmesinden hakikaten fevka’l-had müteessir bulunmaktayız. Bu insaflı mahkemenin müsellem insaflarına əlbəttə yakıştırmayız.

§104

Hattâ temsilde hata olmasın bir Bektaşî’ye: “Ne üçün namaz kılmırsan?” demişler. O da: “Kur’an’da لَا تَقْرَبُوا الصَّلٰوةَ var.” demiş. Ona demişler: “Bunun arkasını, yani وَ اَنْتُمْ سُكَارٰى yı da oku.” denildiğinde “Mən hâfız değilim.” demiş olması kabîlinden, Risale-i Nur’un bir cümlesini tutup o cümleyi ta’dil və neticeyi beyan eden âhirini almayarak aleyhimizde verilmektedir. Takdim edəcəyəm müdafaanamemde, o iddianameye qarşı mukayese edildiğinde bunun otuz qırx misali görüləcəkdir. Bu numunelerden latîf bir vakıayı beyan edirəm:

§105

Eskişəhər Mahkemesinde makam-ı iddianın nasılsa bir sehiv neticesi, Risale-i Nur’un iman derslerine “Halkları ifsad edir.” kimi bir tabir və sonradan o tabirden vazgeçtiği halde, Risale-i Nur şakirdlerinden Abdürrezzak namında bir zat mahkemeden bir sene sonra demiş:

§106

“Hey bedbaht! Otuz üç âyât-ı Kur’aniye işaratının takdirine mazhar və İmam-ı Ali’nin (ra) üç kerametinin ihbar-ı gaybîsiyle və Gavs-ı A’zam’ın (ks) qüvvətli bir tarzda ihbarıyla qiymət-i diniyesi tahakkuk eden və bu iyirmi sene zarfında idareye heç bir zərəri dokunmayan və heç kimseye heç bir zərər vermemesi ilə birlikdə minlərlə vatan evladını tenvir və irşad eden və imanlarını kuvvetlendiren və ahlâklarını düzelten Risale-i Nur’un irşadlarına “ifsad” dirsən. Allah’tan korkmursan, dilin kurusun!” demiş.

§107

Indi bu şakirdin haklı olaraq bu sözünü makam-ı iddia gördüğü halde “Said, etrafına fesat saçmış.” tabirini insafınıza və vicdanınıza havale edirəm.

§108

Makam-ı iddia, Risale-i Nur’un içtimaî derslerine ilişmek fikriyle “Dinin tahtı və makamı vicdandır, hükme kanuna bağlanmaz. Eskiden bağlanmasıyla içtimaî keşmekeşler olmuşdur.” dedi.

§109

Mən də derim ki: “Din yalnız iman deyil bəlkə amel-i salih də dinin ikinci cüzüdür. Əcəba katl, zina, sirkat, kumar, şarap kimi hayat-ı içtimaiyeyi zehirlendiren çoxlu böyük günahları işleyenleri onlardan men’etmək üçün yalnız hapis korkusu və hükûmetin bir hafiyesinin görmesi tevehhümü kâfi gəlir mi? O halde hər hanede, bəlkə hər kəsin yanında daima bir polis, bir hafiye bulunmak lâzım gəlir ki serkeş nefisler özlərini o pisliklerden çeksinler. İşte Risale-i Nur amel-i salih noktasında, iman canibinden, hər kəsin başında hər vaxt bir manevî yasakçıyı bulundurur. Cəhənnəm hapsini və gazab-ı İlahîyi hatırına getirmekle fenalıktan kolayca kurtarır.”

§110

Hem makam-ı iddia bir risalenin güzel və fevkalâde kerametkârane bir tevafukunun imza edilmesiyle “bir cemiyet efradı” deyə manasız bir emare beyan etmiş. Əcəba esnafların və hancıların defterlerinde bulunan bu nevi imzalara cemiyet unvanı verilir mi? Eskişəhər’de eyni belə bir vehim oldu. Cavab verdiyim və Mu’cizat-ı Ahmediye Risalesi’ni gösterdiyim zaman taaccüble qarşıladılar. Əgər mabeynimizde dünyevî bir cemiyet olsaydı, bu derece mənim yüzümden zərər görenler, əlbəttə kemal-i nefretle məndən kaçacaq idiler.

§111

Demək necə mən və biz, İmam-ı Gazalî ilə irtibatımız var, kopmur çünki uhrevîdir, dünyaya bakmır. Eynilə elə də bu masum və safi və hâlis dindarlar, mənim kimi bir bîçareye iman derslerinin hatırı üçün bir qüvvətli alâka göstermişler. Ondan bu asılsız, mevhum bir cemiyet-i siyasiye vehmini vermiş. Son sözüm:

§112

حَسْبُنَا اللّٰهُ وَنِعْمَ الْوَكٖيلُ

§113

Mevkuf, haps-i münferidde

§114

Said Nursî

§115

***

§116

Bu gelen kısım çox ehemmiyetlidir

§117

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§118

Son Sözün Bir Mühim Parçası

§119

Efendiler, Başçı Bey, dikkat ediniz! Risale-i Nur’u və şakirdlerini mahkûm etmək, doğrudan doğruya küfr-ü mutlak hesabına, həqiqət-i Kur’aniye və həqiqətlər-i imaniyeyi mahkûm etmək hükmüne geçmekle; min üç yüz seneden beri hər senede üç yüz milyon onda yürümüş və üç yüz milyar Müslümanların həqiqətə və saadet-i dâreyne giden cadde-i kübralarını kapatmaya çalışmaktır və onların nefretlerini və itirazlarını kendinize celbetmektir. Çünki o caddede gəlib gidenler, gelmiş geçmişlere dualar və hasenatlarıyla yardım edirlər. Hem bu mübarək vatanın başına bir kıyamet kopmaya vesile olmaktır.

§120

Əcəba mahkeme-i kübrada, bu üç yüz milyar davacıların qarşısında sizdən sorulsa ki: “Doktor Duzi’nin, baştan nihayete qədər serâpa İslâmiyet’iniz və vatanınız və dininiz aleyhinde və Frenkçe ‘Tarih-i İslâm’ namındaki eseri kimi zındıkların kütüphanelerinizdeki eserlerine, kitablarına və serbest okumalarına və o kitabların şakirdleri kanununuzca cemiyet şeklini almalarıyla birlikdə, dinsizlik və ya komünistlik və ya anarşistlik və ya çox eski ifsad komitecilik və ya menfî Turancılık kimi siyasetinize muhalif cemiyetlerine ilişmiyordunuz? Nədən heç bir siyasetle alâkaları olmayan və yalnız iman və Kur’an cadde-i kübrasında giden və özlərini və vatandaşlarını idam-ı ebedîden və haps-i münferidden kurtarmak üçün Kur’an’ın həqiqi tefsiri olan Risale-i Nur kimi gayet hak və həqiqət bir eseri okuyanlara və heç bir siyasî cemiyetle münasebeti olmayan o hâlis dindarların birbiriyle uhrevî dostluk və uhuvvetlerine cemiyet adı verib ilişmişsiniz. Onları çox acib bir kanunla mahkûm ettiniz və etmək istediniz.” dedikleri zaman ne cavab vereceksiniz? Biz də sizlerden soruruq.

§121

Və sizi iğfal eden və adliyeyi şaşırtan və hükûmeti bizimlə, vatana və millete zərərli bir surette meşgul eyleyen muarızlarımız olan zındıklar və münafıklar, istibdad-ı mütləq “cumhuriyet” adı vermekle, irtidad-ı mutlakı “rejim” altına almakla sefahet-i mütləq “medeniyet” adını vermekle, cebr-i keyfî-i küfrîye “kanun” adını takmakla hem sizi iğfal hem hükûmeti işgal hem bizi pərişan edərək, hâkimiyet-i İslâmiyeye və millete və vatana ecnebi hesabına darbeler vururlar.

§122

Ey efendiler! Dörd senede dörd defa dehşetli zelzeleler, tam tamına dörd defa Risale-i Nur şakirdlerine şiddetli bir surette taarruz və zulüm zamanlarına tevafuku və hər bir zelzele də tam taarruz zamanında gelmesi və hücumun durmasıyla zelzelenin durması işarəiyle, şimdiki mahkûmiyetimiz ilə gelen semavî və arzî belalardan siz mes’ulsünüz!

§123

Denizli Hapishanesinde tecrid-i mutlak və haps-i münferidde mevkuf

§124

Said Nursî

§125

***

§126

بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ

§127

Son Sözün Bir Kısmı

§128

Efendiler! Şimdiki hayat-ı içtimaiyeyi bilemediğimden, makam-ı iddianın gidişatına göre sizce musammem mahkûmiyetimize bir bahane olmaq üçün çox musırrane ileri sürdüyünüz cemiyetçilik ittihamına qarşı çoxlu kat’î cavablarımızı Ankara ehl-i vukufunun də müttefikan tasdikleriyle birlikdə, bu derece bu noktada ısrarınıza çox hayret və taaccübde bulunurken kalbime bu mana geldi:

§129

Madam ki hayat-ı içtimaiyenin bir temel taşı və fıtrat-ı beşeriyenin bir hâcet-i zaruriyesi və aile hayatından tâ kabile və millet və İslâmiyet və insaniyet hayatına qədər en lüzumlu və qüvvətli rabıta və hər insanın kainatta gördüğü və tək başına mukabele edemediyi medar-ı zərər və hayret və insanî və İslâmî vazifelerin îfasına mani, maddî və manevî esbabın tehacümatına qarşı bir nöqtə-i istinad və medar-ı teselli olan dostluk və kardeşane cemaat və toplanmak və samimane uhrevî cemiyet və uhuvvet hem siyasî cephesi olmadığı halde və bilhassa hem dünya hem din hem âhiret saadetlerine kat’î vesile olaraq iman və Kur’an dersinde hâlis bir dostluk və həqiqət yolunda bir arkadaşlık və vatanına və milletine zərərli şeylere qarşı bir tesanüd taşıyan Risale-i Nur şakirdlerinin çoxlu takdir və tahsine şâyan ders-i imanda toplanmalarına “cemiyet-i siyasiye” namını verenler, əlbəttə və herhalde ya gayet fena bir surette aldanmış və ya gayet gaddar bir anarşisttir ki hem insaniyete vahşiyane düşmanlık edər hem İslâmiyet’e nemrudane adâvet edər hem hayat-ı içtimaiyeye anarşiliğin en bozuk və mütereddi tavrıyla husumet edər və bu vatana və millete və hâkimiyet-i İslâmiyeye və dinî mukaddesata qarşı mürtedane, mütemerridane, anûdane mücadele edər. Və ya ecnebi hesabına bu milletin can damarını kesmeye və bozmaya çalışan el-hannas bir zındıktır ki hükûmeti iğfal və adliyeyi şaşırtır, tâ o şeytanlara, firavunlara, anarşistlere qarşı indiyə qədər istimal ettiğimiz manevî silahlarımızı kardeşlerimize və vatanımıza çevirsin və ya kırdırsın.

§130

Mevkuf

§131

Said Nursî

§132

***

§133

Efendiler! Otuz qırx seneden beri ecnebi hesabına və küfür və ilhad adına bu milleti ifsad və bu vatanı parçalamak fikriyle, Kur’an hakikatine və iman hakikatlerine hər vesile ilə hücum eden və çox şekillere giren bir gizli ifsad komitesine qarşı, bu meselemizde özlərinə perde yaptıkları insafsız və dikkatsiz memurlara və bu mahkemeyi şaşırtan onların Müslüman kisvesindeki propagandacılarına hitaben lakin sizin huzurunuzda zahiren sizin ilə bir neçə söz konuşacağıma müsaade ediniz.

§134

(Lakin ikinci gün beraet qərarı, o dehşetli konuşmayı geriye bıraktı.)

§135

Tecrid-i mutlakta və haps-i münferidde

§136

Mevkuf

§137

Said Nursî

§138

***

§139

Mühim Bir Suale Hakikatli Bir Cevaptır

§140

Böyük memurlardan bir neçə zat məndən sordular ki: “Mustafa Kemal sənə üç yüz lira maaş verib Kürdistan’a və Vilayat-ı Şarkiyeye, Şeyh Sünûsî yerine vaiz-i umumî etmək teklifini nədən qəbul etmedin? Əgər qəbul etseydin ihtilal yüzünden kesilen yüz min adamın hayatlarını kurtarmaya səbəb olurdun!” dediler.

§141

Mən də onlara cevaben dedim ki: Yirmişer otuzar senelik hayat-ı dünyeviyeyi o adamlar üçün kurtarmadığıma bedel, yüz minlərlə vatandaşa, hər birisine milyonlar sene uhrevî həyatı kazandırmaya vesile olan Risale-i Nur, o zayiatın yerine minlərlə derece iş görmüş.

§142

Əgər o teklifi mən qəbul etseydim, heç bir şeye âlet olamayan və tabi olmayan və sırr-ı ihlası taşıyan Risale-i Nur meydana gelmezdi. Hattâ mən, hapiste muhterem kardeşlerime demişdim: Əgər Ankara’ya gönderilen Risale-i Nur’un şiddetli tokatları üçün məni idama mahkûm eden zatlar, Risale-i Nur ilə imanlarını kurtarıp idam-ı ebedîden necat bulsalar siz şahit olunuz, mən onları da ruh u canımla helâl ederim!

§143

Beraetimizden sonra Denizli’de məni tarassudla taciz edenlere və böyük âmirlerine və polis müdürüyle müfettişlere dedim: Risale-i Nur’un kabil-i inkâr olmayan bir kerametidir ki iyirmi sene mazlumiyet hayatımda, yüzer risale və məktublarımda və minlərlə şakirdlerde heç bir cereyan, heç bir cemiyet ilə və dâhilî və haricî heç bir komite ilə heç bir vesika, heç bir alâka, doqquz ay tetkikatta bulunmamasıdır. Heç bir fikrin və tedbirin haddi midir ki bu hârika vaziyeti versin. Bir tək adamın bir neçə senedeki mahrem esrarı meydana çıksa əlbəttə onu mes’ul və mahcup edəcək iyirmi madde bulunacaq.

§144

Madam ki həqiqət budur ya deyəcəksiniz ki: “Çox hârika və mağlup olmaz bir deha bu işi çevirir.” və ya deyəcəksiniz: “Gayet inayetkârane bir hıfz-ı İlahîdir.” Əlbəttə belə bir deha ilə mübareze etmək hatadır, millete və vatana böyük bir zarardır. Və belə bir hıfz-ı İlahî və inayet-i Rabbaniyeye qarşı gəlmək, firavunane bir temerrüddür.

§145

Əgər deseniz: “Seni serbest bıraksak və tarassud və nezaret etmesek derslerinle və gizli esrarınla hayat-ı içtimaiyemizi bulandırabilirsin.”

§146

Mən də derim: Mənim derslerim, bilâ-istisna bütünü hükûmetin və adliyenin eline geçmiş; bir gün cezayı mûcib bir madde bulunmamış. Qırx əlli min nüsha risale, o derslerden milletin ellerinde dikkat və merakla gezdiyi halde, menfaatten başqa heç bir zərəri heç bir kimseye olmadığı hem eski mahkemenin hem yeni mahkemenin mûcib-i mes’uliyet bir madde bulamamaları cihetiyle yenisi, ittifakla beraetimize və eskisi, dünyaca bir büyüğün hatırı üçün yüz otuz risaleden beş on kəlmə bahane edib yalnız kanaat-i vicdaniye ilə yüz iyirmi mevkuf kardeşlerimden yalnız on beş adama altışar ay ceza verebilmesi kat’î bir hüccettir ki mənə və Risale-i Nur’a ilişmeniz, manasız bir tevehhümle çirkin bir zulümdür. Hem daha yeni dersim yox və bir sırrım gizli kalmadı ki nezaretle ta’diline çalışsanız.

§147

Mən indi hürriyetime çox möhtacım. Iyirmi seneden beri lüzumsuz və haksız və faydasız tarassudlar artıq yeter! Mənim sabrım tüöz. İhtiyarlık zafiyetinden, indiyə qədər yapmadığım bedduayı etmək ihtimali var. “Mazlumun âhı, tâ arşa qədər gedər.” deyə bir qüvvətli hakikattir.

§148

Sonra o zalim, dünyaca böyük makamlarda bulunan bedbahtlar dediler: “Sen iyirmi senedir bir tək defa takkemizi başına koymadın, eski və yeni mahkemelerin huzurunda başını açmadın, eski kıyafetin ilə bulundun. Halbuki on yeddi milyon bu kıyafete girdi.”

§149

Mən də dedim: “On yeddi milyon deyil bəlkə yeddi milyon da deyil bəlkə rızasıyla və kalben qəbulüyle ancaq yeddi min Avrupa-perest sarhoşların kıyafetlerine ruhsat-ı şer’iye və cebr-i kanunî cihetiyle girmektense; azîmet-i şer’iye və takva cihetiyle, yeddi milyar zatların kıyafetlerine girmeyi tercih ederim. Mənim kimi iyirmi beş seneden beri hayat-ı içtimaiyeyi terk eden adama ‘İnat edir, bizə muhaliftir.’ denilmez. Gəl inat də olsa madam ki Mustafa Kemal o inadı kıramadı və iki mahkeme kırmadı və üç vilayetin hükûmetleri onu bozmadı; siz neci oluyorsunuz ki beyhude hem milletin hem hükûmetin zararına, o inadın kırılmasına çabalıyorsunuz! Gəl siyasî muhalif də olsa madam ki tasdikiniz ilə iyirmi senedir dünya ilə alâkasını kesen və manen iyirmi seneden beri ölmüş bir adam, yeniden dirilip faydasız özünə çox zərərli olaraq hayat-ı siyasiyeye girerek sizin ilə uğraşmaz; bu halde onun muhalefetinden tevehhüm etmək, divaneliktir. Divanelerle ciddi konuşmak də bir divanelik olmasından, sizin gibilerle konuşmayı terk edirəm. Ne yaparsanız yapınız, minnet çekmem!” dediyim, onları hem kızdırdı hem susturdu. Son sözüm:

§150

حَسْبُنَا اللّٰهُ وَنِعْمَ الْوَكٖيلُ ۞ حَسْبِىَ اللّٰهُ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظٖيمِ

§151

***

§152

Bu defaki kiçik müdafaatımda demişdim:

§153

Risale-i Nur’daki şəfqət, vicdan, həqiqət, hak, bizi siyasetten men’etmiş. Çünki masumlar belaya düşerler, onlara zulmetmiş oluruz.

§154

Bazı zatlar bunun izahını istediler. Mən də dedim:

§155

Şimdiki fırtınalı asırda gaddar medeniyetten neş’et eden hodgâmlık və asabiyet-i unsuriye və umumî harpten gelen istibdadat-ı askeriye və dalaletten çıkan merhametsizlik cihetinde elə bir eşedd-i zulüm və eşedd-i istibdat meydan almış ki ehl-i hak, hakkını qüvvət-i maddiye ilə müdafaa etse ya eşedd-i zulüm ilə tarafgirlik bahanesiyle çox bîçareleri yakacaq, o halette o da ezlem olacaq veyahut mağlup kalacaq. Çünki mezkûr hissiyatla hərəkət və taarruz eden insanlar, bir iki adamın hatasıyla iyirmi otuz adamı, âdi bahanelerle vurur, pərişan edər.

§156

Əgər ehl-i hak, hak və adalet yolunda yalnız vuranı vursa otuz zayiata mukabil yalnız biri kazanır, mağlup vaziyetinde kalır.

§157

Əgər mukabele-i bi’l-misil kaide-i zalimanesiyle, o ehl-i hak də bir ikinin hatasıyla iyirmi otuz bîçareleri ezseler o vaxt hak adına dehşetli bir haksızlık edərlər.

§158

İşte Kur’an’ın emriyle, gayet şiddetle və nefretle siyasetten və idareye karışmaktan kaçındığımızın həqiqi hikməti və səbəbi budur. Yoxsa bizdə elə bir hak qüvvəti var ki hakkımızı tam və mükemmel müdafaa edebilirdik.

§159

Hem madam ki hər şey geçici və fânidir və ölüm ölmür və kabir kapısı kapanmır və zəhmət isə rahmete kalbolur; əlbəttə biz, səbir və şükürle təvəkkül edib sükût ederiz. Zor ilə icbar ilə sükûtumuzu bozdurmak isə insafa, adalete, gayret-i vataniyeye və hamiyet-i milliyeye bütün bütün zıttır, muhaliftir.

§160

Hülâsa-i kelâm: Ehl-i hükûmetin və ehl-i siyasetin və ehl-i idare və inzibatın və adliye və zabıtanın bizimlə uğraşacaq heç bir işleri yoxdur. Olsa olsa dünyada heç bir hükûmetin müdafaa edemediyi və aklı başında heç bir insanın hoşlanmadığı küfr-ü mutlak və dehşetli bir taun-u beşerî və maddiyyunluktan gelen zındıkanın taassubuyla, bir kısım gizli zındıklar şeytanetiyle bazı resmî memurları aldatarak evhamlandırıp aleyhimize sevk etmək var.

§161

Biz də deriz: Deyil belə bir neçə vehhamı, bəlkə dünyayı aleyhimize sevk etseler Kur’an’ın qüvvəti ilə, Allah’ın inayetiyle kaçmayız. O irtidadkâr küfr-ü mütləq və o zındıkaya teslim-i silah etmeyiz!

§162

Said Nursî

§163

***

§164

[1] Hâşiye: Bu istida, Kastamonu zelzelesinden iyirmi gün evvel yazılmıştı. Risale-i Nur bereketiyle hər vilayetten ziyade âfattan mahfuz kalmıştı. Indi âfat başladı və davamızı tasdik etti.

§165

[2] Hâşiye: Radyo kimi azîm bir nemət-i İlahiyeye qarşı azîm bir şükür olmaq üçün: “Radyo Kur’an’ı okuyup bütün zemin yüzündeki insanlara dinlettirip küre-i havanın bir hâfız-ı Kur’an olmasıdır.” demişdim.

Şəxsi oxuma qeydi

Bu qeyd yalnız cihazında saxlanır və serverə göndərilmir.

Ən çox 1 200 simvol