بِاس۟مِهٖ سُب۟حَانَهُ وَ اِن۟ مِن۟ شَى۟ءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَم۟دِهٖ بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ اِمَّا يَب۟لُغَنَّ عِن۟دَكَ ال۟كِبَرَ اَحَدُهُمَٓا اَو۟ كِلَاهُمَا فَلَا تَقُل۟ لَهُمَٓا اُفٍّ وَلَا تَن۟هَر۟هُمَا وَقُل۟ لَهُمَا قَو۟لًا كَرٖيمًا وَاخ۟فِض۟ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّح۟مَةِ وَقُل۟ رَبِّ ار۟حَم۟هُمَا كَمَا رَبَّيَانٖى صَغٖيرًا رَبُّكُم۟ اَع۟لَمُ بِمَا فٖى نُفُوسِكُم۟ اِن۟ تَكُونُوا صَالِحٖينَ فَاِنَّهُ كَانَ لِل۟اَوَّابٖينَ غَفُورًا (اسرا:23-25) ای غافلی که در خانه، مادر یا پدر سالمند، فرد ناتوان و عاجزی از خویشاوندان، یا از کار افتادهیی از برادران و خواهران ایمانیات را داری! به آیه کریمه فوق با دقت نظرکن و ببین که به پنج صورت جداگانه مهربانی در حق والدین پیر را توصیه میکند. آری، عالیترین حقیقت در دنیا، مهربانی و شفقت والدین نسبت به فرزندانشان است. عالیترین و بلندمرتبهترین حقوق نیز حق حرمت و احترامیست که آنها در قبال مهربانیشان دارند؛ چرا که آنها زندگی خود را در کمال لذت فدای زندگی فرزندانشان میکنند. پس هر فرزندی که از مرتبه انسانیت سقوط نکرده و شخصیتش حیوانی نشده موظف است نسبت به این رفیقان محترم، صادق و فداکار، خالصانه احترام گذاشته، و صمیمانه خدمتگزاری کند و رضایتشان را به دست آورد و دلشان را خشنود سازد. عمو و عمه در حکم پدر، و دایی و خاله در حکم مادر هستند. بدان که احساس سنگینی کردن از وجود این بزرگواران و آرزوی مرگ آنها را داشتن تا چه حد بی وجدانی و پستیست پس بیدار شو! دریاب که آرزوی مرگ کسی که زندگیاش را فدای زندگی تو کرده است چه ظلم کثیف و تا چه حد بیوجدانیست. ای انسان مبتلا به درد معیشت! بدان که ستون برکت و وسیله رحمت و دافع مصیبت در خانه تو همان خویشاوند سالمند یا نابیناست که رسیدگی به او برایت ثقیل و سنگین است. مراقب باش نگویی «معیشتام سخت است نمیتوانم گذران زندگی کنم.» زیرا اگر برکتی که به حرمت آنها حاصل میشود نبود، سختی زندگی تو بسیار بیشتر از اینها میشد. این حقیقت را از من داشته باش و آن را باور کن. من دلایل قطعی این مطلب را میدانم و تو را هم میتوانم قانع کنم. لیکن برای جلوگیری از اطاله کلام مختصر میگویم. سخنم را باور کن. قسم میخورم این حقیقت، قطعی و یقینیست؛ حتی نفس و شیطان من نیز تسلیم آن شده است. حقیقتی که عناد نفس مرا در هم شکست و شیطانم را وادار به سکوت کرد میبایست موجب اعتقاد و اطمینان تو شود. آری، خالق ذوالجلال و الاکرام که به گواهی کائنات، بینهایت رحمان و رحیم و لطیف و کریم است بیدرنگ پس از فرستادن نوزادان به این دنیا، روزیشان را به صورت کاملاً لطیفی از پستان [مادر] چون دو چشمه روانه دهانشان میکند؛ به همین ترتیب رزق و روزی سالمندان را نیز که حکم کودکان را دارند و بیش از آنها شایسته مهربانی و شفقت می باشند به صورت برکت میفرستد. تغذیه آنها را بر عهده انسانهای طمعکار و بخیل نمیگذارد. انواع مخلوقات در میان ذی حیاتان، حقیقت مطرح شده در آیات اِنَّ اللّٰهَ هُوَ الرَّزَّاقُ ذُو ال۟قُوَّةِ ال۟مَتٖينُ (ذاريات: ٥٨) وَكَاَيِّن۟ مِن۟ دَٓابَّةٍ لَا تَح۟مِلُ رِز۟قَهَا اَللّٰهُ يَر۟زُقُهَا وَاِيَّاكُم۟ (عنكبوت: ٦٠) را با زبان حال فریاد میزنند و این حقیقت کریمانه را بیان میدارند. نه فقط خویشاوندان سالمند، که رزق و روزی برخی مخلوقات مانند گربه نیز که به عنوان همدم انسانها آفریده شده و روزیشان در میان روزی انسانها فرستاده شده به صورت برکت تأمين میگردد. نمونهیی را در تأیید این مطلب بازگو میکنم که خود به چشمام دیدهام: دوستان نزدیک من میدانند که دو سه سال پیش هر روز نیمه نانی رزق معین من بود که کفایت مرا نمیکرد. (نان روستایی که در آن بودم کوچک بود.) بعد، چهار گربه میهمان من شدند. از آن پس همان رزق روزانهام هم برای من و هم برای گربهها کافی بود، حتی بسیاری اوقات بیشتر از مصرف ما هم میشد. تکرار این وضع به من آموخت که از برکت گربهها بهرهمند شدهام. به صورت قطعی و با اطمینان میگویم: آنها باری بر دوش من نبودند، زیر منت من نبودند، بلکه این من بودم که زیر منت آنها قرار داشتم. ای انسان! مادام چنین حیوانی مهمان خانهی انسانها میشود و موجب ازدیاد برکت میگردد شکی نمیتوان داشت انسان به عنوان گرامیترین مخلوق، و اهل ایمان به عنوان کاملترین انسانها، و در میان اهل ایمان نیز سالمندان علیل و عاجز به عنوان انسانهایی که از همه بیشتر شایسته احترام و مهربانیاند، و خویشاوندان که در میان سالمندان علیل و ناتوان بیش از همه شایسته شفقت و خدمت و محبتاند، و در میان خویشاوندان نیز پدر و مادر که حقیقیترین دوستان و محبان صادقاند، اگر در زمان سالمندی در خانهیی حضور داشته باشند وسیله برکت و واسطه رحمت (الهی) خواهند بود. براساس سرّ «لَوْلاَ الشُّيُوخُ الرُّكَّعُ لَصُبَّ عَلَيْكُمُ الْبَلاَءُ صَبًّا» یعنی اگر نبودند سالمندانتان که کمرشان خمیده است، بلایا چون سیل بر شما جاری میشد، قیاس کن که سالمندان تا چه حد سبب دفع مصایب و بلایا میشوند. اینک ای انسان! عاقل باش! اگر نمیری، پیر و سالمند خواهی شد. براساس سرّ «اَلْجَزَاءُ مِنْ جِنْسِ الْعَمَلِ» اگر به پدر و مادرت احترام نگذاری فرزند تو نیز به تو احترام نخواهد گذاشت. اگر به آخرت ات علاقمند هستی، این گنجینهیی برای توست؛ به آنها خدمت کن و رضایتشان را به دست آور. اگر به دنیا علاقمند هستی باز هم موجبات رضایت و خشنودی آنها را فراهم کن تا زندگیات به حرمت آنان توأم با آسودگی و رزق و روزیات با برکت شود؛ در غیر این صورت با سربار دانستن آن ها، با آرزوی مرگ آن ها و آزردن دل رقیق و شکننده و زود رنجشان مظهر سرّ خَسِرَ الدُّن۟يَا وَ ال۟اٰخِرَةَ خواهی شد. اگر خواهان رحمت رحمان هستی بر ودیعههای آن رحمان و امانتهای او که در خانه تو هستند رحمت کن. شخصی بود به نام مصطفی چاووش از برادران آخرتی ام. او را در دین و دنیا موفق میدیدم و سرّ این مطلب را نمیدانستم. بعدها فهمیدم سبب موفقیتاش این بوده است که بر حقوق پدر و مادر سالخوردهاش واقف بوده و حق آنها را کاملاً رعایت میکرده و به حرمت آنها راحت و رحمت یافته است. ان شاء الله از همین راه، آخرتاش را هم آباد کرده است. کسی که میخواهد سعادتمند شود باید مانند او عمل کند. «اَللّهُمَّ صَلِّ وَسَلِّمْ عَلَى مَنْ قَالَ اَلْجَنَّةُ تَحْتَ اَقْدَامِ اْلاُمَّهَاتِ وَ عَلَى آلِهِ وَصَحْبِهِ اَجْمَعِينَ» سُب۟حَانَكَ لَا عِل۟مَ لَنَٓا اِلَّا مَا عَلَّم۟تَنَٓا اِنَّكَ اَن۟تَ ال۟عَلٖيمُ ال۟حَكٖيمُ
Source text is preserved. When a suitable model is available, translation is displayed separately.
Mektubat
The Twenty-First Letter
منبع: risaleinur multilingual dataset, risale.site source · Risale-Nur multilingual research corpus

