بِاس۟مِهٖ مَن۟ تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوَاتُ السَّب۟عُ وَال۟اَر۟ضُ وَمَن۟ فٖيهِنَّ وَ اِن۟ مِن۟ شَى۟ءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَم۟دِهٖ
Mənbə mətni saxlanılır. Uyğun model olduqda tərcümə ayrıca göstərilir.
Barla Lâhikası
Barla Lahiyəsi 211. Məktub
اَلسَّلَامُ عَلَي۟كُم۟ وَ رَح۟مَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ بِعَدَدِ عَاشِرَاتِ دَقَائِقِ اَيَّامِ ال۟فِرَاقِ
Aziz, sıddık, vefadar, hakikatli, fedakâr qardaşlarım Nuh Bey, Molla Abdülmecid, Molla Hamid!
Çox mübarək hediyenizi açtık, gördük ki Van hədiyyəsi deyil bəlkə Medine-i Münevvere və Ravza-i Şerife’nin mübarək kerametli hediyesidir. Hem qiymətı, üstünde yazıldığı kimi iyirmi beş lira deyil, iyirmi beş min liradan fazla manen kıymetlidir. O mübarək hediyeyi Medine-i Münevvere adına, bu havalideki Kur’an-ı Hakîm’in hizmetinde hâlis hizmetkârlarına və mənim arkadaşlarıma tevzi etmək üçün –ale’r-re’si və’l-ayn– qəbul ettik. Lakin bu manevî hediyenin ehemmiyetli bir sırrı bulunduğu mənə ihtar edildi. Yani Cənabı-Haqq’a yüz min şükredirəm ki Kur’an’a və Zat-ı Risalet’e hizmetimizin bir alâmet-i makbuliyeti nevinden olaraq, bir iltifat-ı Nebevîyi hissettim.
O sırrı sizə açmak münasib görüldü. Belə ki: Indi bu məktubu yazan kâtip ilə kardeşi Mesud birlikdə bir gün, üç aydan beri bahsi geçmediyi Ahmed Ağa’nın bahsi geçti. Beraberimde kâtip Tevfik ilə Mesud’a dedim: Bütün kitabları Diyarbekir’deki Ahmed Ağa’ya göndereceğiz. Tâ ya Şam-ı Şerif tarafına ya Van’daki sıddıklara ulaştırsın. Bu sözümüz və meşveretten dörd saat sonra, eynilə o Ahmed Ağa habersiz çıktı geldi.
Eyni günde siyah bir mürekkebimiz vardı. Keşke güzel bir kırmızı mürekkebimiz olsaydı dedik. Biraz o mürekkebden taş üzerine döktük, siyah və mor idi. Sonra yazmaya başladık. Tam istediyimiz tarzda kırmızı oldu. Bu hale yeddi səkkiz kişi çoxlu hayret ettik. Bu işi də bir fâl-i xeyr addettik. Fesübhanallah dedik, bunda bir sır var. Sonra birdenbire hatırıma geldi; Şam-ı Şerif’te eniştem Molla Said var, bir kısım kitabları Ahmed Ağa’ya verib gönderəcəyəm, dedikten sonra tam bir sıddık olan Nuh Bey hatırıma geldi.
Evvel başqa memleket niyetiyle, sonra İstanbul’daki kardeşlerin istemesiyle, siyah tali’imiz suretini değiştirip parlayacaqdır deyə mana verdik. Sonra Mısır’a niyet edib yazdırdığım kitabları, en lâyık Van’ı və en sadıkı Nuh’u gördüm, ona gönderəcəyəm deyə Ahmed Ağa gittikten sonra, onun arkasından Burdur’a qədər gönderdim.
Sonra bu bax elə bir muvaffakiyet və teshilat göründü ki şübhə bırakmadı ki burada bir sır var. Nazar-ı dikkati celbetti. Dikkat ettik ki evvelki məktubda sizə yazdığımız kimi İstanbul’da oturan bir adam, üç defa buraya misafireten gələrək, onun eliyle Nuh Bey’in üç defa məktub telgrafı elime geçir. Və en sevdiyim Hulusi Bey və Molla Abdülmecid və Molla Hamid və Hoca Abdülmecid Efendilerin selâmları və isimlerini bir məktubda, yenə o Mehmed Efendi geçen sene mənə o getirdi. Dedim: Bu bir işarə-i inayettir, bu tesadüfî deyil.
Sonra Nuh’un hədiyyəsi, iyirmi beş liralık kıymetinde bir teneke, bizim namımıza geldiğini işittik. Arkadaşlarla birlikdə hesap ettik ki biz burada hangi tarihte kitab hediyelerini Nuh üçün hazırlıyorduk. Eyni tarihte Nuh habersiz olaraq qırx gün mesafede, bizə o nisbette və mana cihetiyle onun kimi mübarək hediyeyi hazırlırdı. Bu tevafuk kat’iyen tesadüf deyil. Hattâ bir kısım dostlar dediler ki bu Nuh Bey’in kerametidir. Əcəba Nuh Bey’in kerameti var mı ki biliyormuş kimi mukabilini gönderir dediler.
Dedim ki: İhlasın və sadakatin də velayet kimi kerameti var. Bəlkə bazen daha fevkindedir.
Hediyenin vürûdundan sonra, bir ay qədər kaza merkezinde bıraktık, almadık. Sonra Nuh’un mektubunu aldıktan sonra getirterek açtık, hayrette kaldık. Tasavvurumuzun bütün bütün fevkinde çıktı. Bu teberrüke qarşı istiğna deyil bəlkə bir iltifat-ı Ravza-i Mutahhara olduğundan ona qarşı dilencilikle iftihar edirəm.
كُلُّ شَى۟ءٍ مِنَ ال۟حَبٖيبِ حَبٖيبٌ sırrınca Habib’in diyarından gelen hər şey mahbubdur. Və onun içinde bir, bilhassa Ravza-i Mutahhara’nın levha-yı müzeyyene və münevveresi var idi. Bir kısım sanat-ı İlahiyenin bir nevi kiçik müzehanesi şekline getirdiyim hücremin duvarına, o levha-yı mübarekeyi də ta’lik ettim və qarşısında oturdum; derince, müştakane temaşaya başladım. Birden o levhada mənə ihtar edər kimi kalbime geldi: “Bizler sənin risalelerinin manidar işarəleriyiz.”
Fesübhanallah dedim, bu hədiyyə içinde sırlar var. Tetkike başladım. Baktım ki gönderdiyim risaleler kaç parçadır, hər bir parçaya mukabil bir nevi hədiyyə var. Iyirmi bir parça hem risalelerden hem teberrükten saydım. Bu çeşit teberrükü indiyə qədər işitmemişdim. Heç bir hacı belə bir zamanda, belə merak edib hər neviden bir kısım alsın. Hem mənim hesabıma Medine-i Münevvere’nin mübarək eşyasını mənə ayırıp göndersin. Bu demək Nuh muh işi deyil. Ravza-i Mutahhara sahibinin bu teberrük içinde bir iltifatı vardır.
Madam ki kitabların parçaları və hediyelerin nevileri birbirine tevafuk edir. Elə isə hər bir nevi, bir nevi kitaba işarəi var, münasebeti var. Bu gözümün önündeki levha isə Mu’cizat-ı Ahmediye namında aslı beş parçadan ibaret On Doqquzuncu Məktub’a muvafakat münasebeti var. Çünki bu levha o Ravza-i Mutahhara’nın və Hücre-i Saadet’in suretini gösterdiyi kimi, Mu’cizat-ı Ahmediye Risalesi də asr-ı saadetin manevî suretini almışdır. Bu beş minare, o beş parçaya işarə edir. Bu kubbe, Mi’rac Risalesi’ne bakır.
Elə isə sair nevlerin də risalelerin nevlerine işarə edər deyə dikkat ettim ki yeddi nevi hurma gönderilmiş. Bir parçası böyükçe, otuz üç tane qədər. Fesübhanallah dedim, yeddi nev’i göndermekte ne mana var? Birden kalbime geldi ki: İman-ı billaha dair yeddi nevi ilə eyni həqiqət yazılmış, Van’a gönderilmiş. Dikkat ettim, bəli mevzu vahdaniyet-i İlahiye olduğu halde Iyirminci Məktub ilə surəti kiçik, manası çox böyük zeyliyle və Iyirmi İkinci Söz hər biri birer risale, Birinci Makam, İkinci Makamı və Otuz İkinci Söz Üçüncü Mevkıfı ilə evvelki iki mevkıf hər biri birer risale hükmünde və Otuz Üçüncü Məktub, Otuz Üç Pencere ilə yeddi risaledir. O da eynilə yeddi nevi envar-ı marifetullahtan bir şems-i həqiqətin ziyasındaki elvan-ı seb’a kimi bir mahiyet gösterdiğinden, Medine-i Münevvere’nin hədiyyəsi içinde həqiqət-i hurmadan yeddi nevi Nuh Bey’in eline verilip buraya qədər gönderilmesi, o yeddi Nur’a tevafukla, bir makbuliyet işarəi verir dedik, Allah’a şükrettik.
Hem o neviden biri otuz üç tane olması, o risalelerin biri Otuz Üç Pencere olması və hədiyyə içindeki tesbih üç defa otuz üç olması, Otuz Üçüncü Söz’ün Otuz Üçüncü Məktub’undan otuz üç penceresine muvafakatı; Nuh’u ihtiyarsız, sırf bir vasıta-i zâhirî olaraq bizə gösterdi. Nuh’a deyil bəlkə Ravza-i Mutahhara’ya qarşı minnettarane, müteşekkirane baktık.
Sonra o mübarək mâ-i zemzem, böyükçe bir şişe və parlak, nurani bir surette içinden çıkması… Dedik ki: Madam ki o levha-yı mübarək Mu’cizat-ı Ahmediye’ye, o yeddi nevi hurma marifetullaha və resail-i tevhide işarə var. Əlbəttə bu mâ-i zemzem də âb-ı hayatın mâ-i zemzemesini kainata dağıtan Kur’an-ı Mübin’in menbaı və birinci mahall-i nüzulü bi’r-i zemzeme civarı olduğundan Iyirmi Beşinci Söz olan İ’caz-ı Kur’an’a işarə vardır. Və alâmet-i makbuliyet olaraq telakki edirik.
Said Nursî

