Mektubat

The Second Letter

منبع: risaleinur multilingual dataset, risale.site source · Risale-Nur multilingual research corpus
Risale reading plan
§1

بِاس۟مِهٖ سُب۟حَانَهُ وَ اِن۟ مِن۟ شَى۟ءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَم۟دِهٖ (بخشی از پاسخی که در مقابل هدیه طلبه مذکور و معلومش ارائه شده است.) ثالثاً: هدیه‌یی برای من فرستاده‌یی. گویا می‌خواهی یکی از اصول بسیار مهم مرا نادیده بگیری. نمی‌گویم همان‌طور که از برادر و برادرزاده‌ام عبدالمجید و عبدالرحمان هدیه قبول نکردم از تو هم قبول نمی‌کنم، زیرا تو جلوتر از آن‌ها و به روحم نزدیک‌تر هستی؛ هدیه هر کس را که قبول نکنم هدیه تو را به شرط این‌که فقط همین یک‌بار باشد نمی‌توان رد کرد؛ لیکن به همین مناسبت سرّ آن قاعده‌ام را بیان خواهم کرد. سعید قدیمی منت کسی را نمی‌پذیرفت؛ ترجیح می‌داد بمیرد اما زیر بار منت کسی نرود. با این‌که دچار زحمت و مشقت زیادی شد اما قاعده‌اش را زیر پا نگذاشت. این خصلت سعید قدیمی که برای این برادر بیچاره‌ات به ارث مانده است زهد فروشی و استغنایی صوری و ساختگی نیست، بلکه مستند به «چهار، پنج عامل اساسی» زیر است: عامل اول: اهل ضلالت علما را متهم می‌کنند که علم را ابزار و وسیله امرار معاش کرده‌اند. ظالمانه بر آن‌ها می‌تازند و می‌گویند علما علم و دین را وسیله معیشت خود کرده‌اند. این قبیل موارد را باید در عمل تکذیب نمود. عامل دوم: ما برای انتشار حقیقت مکلف به تبعیت از انبیا هستیم. ناشران حق و حقیقت طبق فرموده قرآن حکیم اِن۟ اَج۟رِىَ اِلَّا عَلَى اللّٰهِ ۝ اِن۟ اَج۟رِىَ اِلَّا عَلَى اللّٰهِ (سبأ: ٤٧) گفته و از دیگران اظهار بی‌نیازی کرده‌اند. عبارت اِتَّبِعُوا مَن۟ لَا يَس۟ئَلُكُم۟ اَج۟رًا وَهُم۟ مُه۟تَدُونَ (يس: ٢١) در سوره «یس» درباره موضوع مورد بحث ما بسیار معنادار است. عامل سوم: هم‌چنان که در کلام نخست بیان شده است: باید به نام الله هدیه داد و به نام الله هم آن را دریافت کرد؛ در حالی که اغلب یا هدیه دهنده غافل است و هدیه را به نام خود می‌دهد و به‌طور ضمنی بر طرف مقابل منت می‌گذارد یا هدیه گیرنده غافل است و شکر و قدردانی را که باید از منعم حقیقی کند نثار اسباب و عوامل ظاهری کرده و دچار خطا می‌گردد. عامل چهارم: توکل و قناعت و میانه‌روی چنان گنجینه و ثروتی‌ست که با هیچ چیز عوض نمی‌شود. من دوست ندارم با دریافت هدیه از مردم خود را از چنین گنجینه‌ها و خزاینی محروم کنم. رزاق ذوالجلال را صد‌ها هزار بار شکر می‌کنم که از خردسالی تاکنون هیچ‌گاه مرا مجبور به قبول بار منت و زیر بار ذلت رفتن نکرد. با امید به کرم او و با مسألت از رحمتش می‌خواهم باقی عمرم را نیز براساس همان قاعده سپری کند. عامل پنجم: یکی دو سال است به واسطه تجربه‌ها و علایم متعدد به‌طور قطعی دریافته‌ام که اجازه دریافت چیزی از مردم مخصوصاً هدیه از ثروتمندان و کارمندان را ندارم. برخی از این هدایا موجب رنجشم می‌شود یا [از عالم بالا] کاری می‌کنند که موجب رنجشم شود و بهره‌یی از آن نبرم. گاه نیز تبدیل به ضرر و زیان می‌شود. گویی برای نگرفتن مال غیر، معناً امری برایم صادر می‌شود و از گرفتنش نهی می‌شوم. من اخلاقی هم دارم که نمی‌توانم در هر وقتی پذیرای هر کسی باشم. لازمه قبول هدایای مردم این است که ملاحظه آن‌ها را بکنم و در مواقعی که تمایل ندارم پذیرایشان باشم. این را هم دوست ندارم. خوردن تکه‌ نانی خشک و پوشیدن لباسی که صد وصله بر آن است و مرا از تملق و رفتارهای ساختگی نجات می‌دهد برای من خوش‌تر است. خوردن بهترین باقلوای دیگران و پوشیدن لباس مرصع آن‌ها و در نهایت مجبور شدن به ملاحظه آنان، برای من ناگوار است. عامل ششم و مهم‌ترین عامل بی‌نیازی: ابن حجر که در مذهب ما بسیار معتبر است می‌گوید:« اگر چیزی را که بنا بر صلاحیت داده می‌شود قبول کنی، در صورتی که فرد صالحی نباشی مرتکب حرام شده‌یی.» امروزه مردم با حرص و طمعی که دارند هدیه کوچک‌شان را بسیار گران می‌فروشند. گناهکار بیچاره‌یی چون مرا صالح یا ولی می‌پندارند و بعد نانی به او می دهند. من اگر حاشا! خود را صالح بدانم بی‌شک نشانه‌ی غرور بوده و دلیلی خواهد بود بر عدم صلاحیتم؛ و اگر خود را صالح ندانم دریافت آن هدیه یا مال برایم جایز نخواهد بود. در ضمن دریافت صدقه و هدیه در برابر اعمالی که برای آخرت انجام می‌شوند بدان معنی‌ست که میوه‌های باقی آخرت را در دنیا به صورت فانی بخورید. اَل۟بَاقٖى هُوَ ال۟بَاقٖى سعید نورسی

Private reading note

This note stays on this device and is never uploaded to a server.

Up to 1,200 characters